Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 24

Devanagari script

हते वालिनि सुग्रीवः किष्किंधां प्रत्यपद्यत । ततो वर्षास्वतीतासु सुग्रीवो वानराधिपः

Transliteration

hate vālini sugrīvaḥ kiṣkiṃdhāṃ pratyapadyata | tato varṣāsvatītāsu sugrīvo vānarādhipaḥ

Translation

جب والی مارا گیا تو سُگریو نے کِشکندھا دوبارہ پا لی۔ پھر جب برسات کا موسم گزر گیا تو وानروں کا سردار سُگریو…

Word by Word

• हते: when (he was) slain
• हते: Kāla/Condition (Locative absolute/सति-सप्तमी)
• Type: Adjective
• Root: हत (प्रातिपदिक; √हन्)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; सति-सप्तमी (when ... was slain)

• वालिनि: in/when Vālin (was slain)
• वालिनि: Kāla/Condition (Locative absolute/सति-सप्तमी)
• Type: Noun
• Root: वालिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; सति-सप्तमी

• सुग्रीवः: Sugrīva
• सुग्रीवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सुग्रीव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन

• किष्किंधाम्: Kiṣkindhā
• किष्किंधाम्: Gati/Karma (Goal/गति)
• Type: Noun
• Root: किष्किन्धा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म/गति), एकवचन

• प्रत्यपद्यत: returned/attained
• प्रत्यपद्यत: Kriyā (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्रति√पद् (धातु)
• Form: लङ्-लकार (अनद्यतनभूत), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• ततः: then
• ततः: Kāla/Sequence (Time/क्रम)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: क्रमवाचक-अव्यय (thereupon)

• वर्षासु: in the rains (rainy seasons)
• वर्षासु: Adhikaraṇa (Location/Time locus)
• Type: Noun
• Root: वर्षा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन

• अतीतासु: having passed
• अतीतासु: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अतीत (प्रातिपदिक; अति√इ)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त, स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (वर्षासु)

• सुग्रीवः: Sugrīva
• सुग्रीवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सुग्रीव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• वानराधिपः: lord of the monkeys
• वानराधिपः: Karta (Apposition/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वानर (प्रातिपदिक) + अधिप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (वानराणाम् अधिपः)

Speaker

Narrator (Purāṇic voice)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kiṣkindhā-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Sugrīva enthroned in Kiṣkindhā after Vāli’s death; monsoon clouds and rain-washed greenery indicate the passing of the rainy season; vānara court in subdued, orderly arrangement.

Characters & Entities

• Vāli
• Sugrīva
• Kiṣkindhā
• Vānaras

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Restored authority must be followed by responsibility; time’s cycles pass, but dharma’s obligations remain.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kiṣkindhā is mentioned as the seat of Vānara rule; the Setukhaṇḍa context ultimately connects this kingship to the sacred mission culminating at Setu.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.