Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 29

Devanagari script

सर्वेषां संमतं कार्यं तद्ध्यविकृतमेव च । आकारितस्ततो विप्रः सभायां भयमेति चेत्

Transliteration

sarveṣāṃ saṃmataṃ kāryaṃ taddhyavikṛtameva ca | ākāritastato vipraḥ sabhāyāṃ bhayameti cet

Translation

جو بات سب کو منظور ہو، اسی پر عمل کیا جائے؛ کیونکہ وہی بے داغ رہتی ہے۔ لیکن اگر بلایا گیا برہمن سبھا میں خوف محسوس کرے—

Word by Word

• सर्वेषाम्: of all
• सर्वेषाम्: Shashthi-sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सर्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन

• संमतम्: agreed upon/approved
• संमतम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सम् + मन् (धातु) + क्त (प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (कार्यम्)

• कार्यम्: the act/what is to be done
• कार्यम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कार्य (प्रातिपदिक; कृ धातोः यत्)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• तत्: that
• तत्: Anuvada (Resumptive/अनुवाद)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; (कार्यम् इत्यस्य पुनर्निर्देशः)

• हि: indeed/for
• हि: Sambandha (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: निपात, हेत्वर्थ/निश्चयार्थ (indeed/for)

• अविकृतम्: unaltered/unchanged
• अविकृतम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अ + वि + कृ (धातु) + क्त (प्रत्यय)
• Form: क्त-कृदन्त, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (तत्/कार्यम्)

• एव: certainly
• एव: Sambandha (Emphasis/अवधारण)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अव्यय, अवधारण

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-निपात

• आकारितः: having been summoned/called
• आकारितः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: आ + कृ (धातु) + णिच् + क्त (प्रत्यय)
• Form: णिजन्त-क्त कृदन्त (causative passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (विप्रः) अर्थे—आहूतः/समाहूतः

• ततः: then/thereupon
• ततः: Adverbial (Kriya-visheshana/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय, तस्मात्/तदनन्तरम् (from there/then)

• विप्रः: a brāhmaṇa
• विप्रः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विप्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• सभायाम्: in the assembly
• सभायाम्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सभा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन

• भयम्: fear
• भयम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: भय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• एति: goes to/comes to (experiences)
• एति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: इ (धातु)
• Form: लट्, परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन

• चेत्: if
• चेत्: Sambandha (Condition/शर्त)
• Type: Indeclinable
• Root: चेत् (अव्यय)
• Form: अव्यय, शर्त-निपात (conditional ‘if’)

Speaker

Deductive: Sūta (continuing procedural dharma) leading into rules about conduct and safety in assemblies

Visual Art Cues

Scene: A council agrees unanimously; yet a summoned brāhmaṇa stands uneasy at the edge of the hall, suggesting fear of pressure—elders turn to reassure and protect the process.

Characters & Entities

• vipra
• sabhā
• saṃmati (consensus)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Collective dharmic consensus is portrayed as the safest path; assemblies must remain orderly so that even the learned feel secure to speak and participate.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is referenced; the teaching concerns sabhā-dharma (ethics of assemblies).

What ritualistic prescription is mentioned?

No ritual; it prescribes governance norms—execute unanimous decisions and ensure a fear-free assembly environment.