Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 47

Devanagari script

सर्वतीर्थेषु यत्पुण्यं सर्वदानेषु यत्फलम् । सर्वयज्ञैश्च यत्पुण्यं जायते श्रवणान्नृप

Transliteration

sarvatīrtheṣu yatpuṇyaṃ sarvadāneṣu yatphalam | sarvayajñaiśca yatpuṇyaṃ jāyate śravaṇānnṛpa

Translation

اے بادشاہ! تمام تیرتھوں کا جو پُنّیہ، تمام دانوں کا جو پھل، اور تمام یَجّیوں کا جو ثواب ہے—وہ سب اسی (کَتھا) کے سُننے سے پیدا ہوتا ہے۔

Word by Word

• सर्वतीर्थेषु: in all sacred places (tīrthas)
• सर्वतीर्थेषु: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + तीर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), बहुवचन; समासः—कर्मधारय (सर्वाणि तीर्थानि)

• यत्: whatever/that which
• यत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन; सम्बन्धसूचक-विशेषण (relative pronoun)

• पुण्यम्: merit
• पुण्यम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पुण्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• सर्वदानेषु: in all gifts/charities
• सर्वदानेषु: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + दान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), बहुवचन; समासः—कर्मधारय (सर्वाणि दानानि)

• यत्: whatever/that which
• यत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन; सम्बन्धसूचक-विशेषण

• फलम्: fruit/result
• फलम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• सर्वयज्ञैः: by/with all sacrifices
• सर्वयज्ञैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + यज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), बहुवचन; समासः—कर्मधारय (सर्वे यज्ञाः)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• यत्: whatever/that which
• यत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन; सम्बन्धसूचक-विशेषण

• पुण्यम्: merit
• पुण्यम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पुण्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• जायते: arises/is produced
• जायते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: जन् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद

• श्रवणात्: from hearing (it)
• श्रवणात्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: श्रवण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन

• नृप: O king
• नृप: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: नृप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन

Speaker

Unspecified (narrator addressing a king)

Skanda Dialogue

Listener: Nṛpa (King)

Visual Art Cues

Scene: A forest-āśrama or sacred assembly: Vyāsa (or a sage) recites tīrtha-māhātmya to a king seated respectfully; listeners with folded hands; manuscripts/palm-leaf, sacrificial fire in background, riverbank hinted as archetypal tīrtha.

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotional hearing is portrayed as a concentrated form of dharma that encapsulates many other meritorious acts.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse continues the Dharmāraṇya/Deva-majjānaka māhātmya, emphasizing its exceptional merit.

What ritualistic prescription is mentioned?

Śravaṇa (listening) to the māhātmya is prescribed as a merit-generating practice.