Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 86

मुष्टिभिश्चैव तां देवीं सोऽपि ताडयतेऽसुरः । सोऽपि देव्या ततः शीघ्रं नागपाशेन यंत्रितः

muṣṭibhiścaiva tāṃ devīṃ so'pi tāḍayate'suraḥ | so'pi devyā tataḥ śīghraṃ nāgapāśena yaṃtritaḥ

وہ اَسُر مکے مار مار کر دیوی کو بھی ضربیں لگاتا رہا؛ مگر دیوی نے فوراً ناگ پاش سے اسے باندھ کر قابو میں کر لیا۔

मुष्टिभिःwith fists
मुष्टिभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमुष्टि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
and
:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
एवindeed
एव:
Kriya (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक (indeed/just)
ताम्her
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
देवीम्the goddess
देवीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
अपिalso
अपि:
Kriya (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अप्यर्थक
ताडयतेstrikes/beats
ताडयते:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootताड् (धातु)
Formलट् (वर्तमान/Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
असुरःthe asura
असुरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअसुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
अपिalso
अपि:
Kriya (Particle/नipāt)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अप्यर्थक
देव्याby the goddess
देव्या:
Karana (Agent-instrument in passive/कर्तृ-करण)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
ततःthen
ततः:
Kriya (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; अनन्तरार्थक
शीघ्रम्quickly
शीघ्रम्:
Kriya (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootशीघ्र (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (quickly)
नागपाशेनwith a serpent-noose
नागपाशेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootनाग + पाश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (नागस्य पाशः)
यंत्रितःwas restrained/bound
यंत्रितः:
Kriya (Result state/कृत्यर्थ)
TypeVerb
Rootयम्/यन्त्र् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कर्मणि कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages (deduced; exact speaker not in snippet)

Tirtha: Dharmāraṇya

Type: kshetra

Scene: The asura rushes in, striking with fists; Devī swiftly casts a serpent-noose that coils around him, immobilizing him mid-attack as witnesses look on in astonishment.

D
Devī (Mātaṅgī/Bhuvaneśvarī implied)
A
asura
N
nāgapāśa

FAQs

Brute force against the divine fails; the Goddess restrains adharma and re-establishes order through decisive spiritual power.

Dharmāraṇya, where the Devī’s protective sovereignty is demonstrated through subjugation of the asura.

None; the verse presents the Devī’s act of binding the enemy as a narrative sign of protection.