Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 66

व्यास उवाच । एकदा शृणु राजेंद्र यज्जातं दैत्यसंगरे । तत्सर्वं कथयाम्याशु यथावृत्तं हि तत्पुरा

vyāsa uvāca | ekadā śṛṇu rājeṃdra yajjātaṃ daityasaṃgare | tatsarvaṃ kathayāmyāśu yathāvṛttaṃ hi tatpurā

ویاس نے کہا: اے راجندر! ایک بار سنو کہ دیووں کے دشمن دانَووں کے سنگرام میں کیا ہوا تھا۔ میں وہ سب جلد بیان کرتا ہوں، بالکل اسی طرح جیسے قدیم زمانے میں واقع ہوا تھا۔

व्यासःVyāsa
व्यासः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootव्यास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootधातु √वच् (वचने)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन
एकदाonce
एकदा:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootएकदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb: ‘once’)
शृणुlisten
शृणु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootधातु √श्रु (श्रवणे)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
राजेन्द्रO lord of kings
राजेन्द्र:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक) + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; समासः—राज्ञाम् इन्द्रः (षष्ठी-तत्पुरुष)
यत्which (that which)
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; सम्बन्धक-सर्वनाम
जातम्happened, occurred
जातम्:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootधातु √जन् (जन्मनि) → जात (कृदन्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)
दैत्यसंगरेin the battle with the demons
दैत्यसंगरे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदैत्य (प्रातिपदिक) + सङ्गर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; समासः—दैत्यैः सह/दैत्येषु सङ्गरः (तत्पुरुष-प्राय)
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
सर्वम्all (of it)
सर्वम्:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषणम् (तत्)
कथयामिI narrate/tell
कथयामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootधातु √कथ् (कथने)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
आशुquickly
आशु:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootआशु (अव्यय)
Formअव्यय—शीघ्रार्थक (adverb: quickly)
यथावृत्तम्as it happened, accurately
यथावृत्तम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय) + वृत्त (प्रातिपदिक/कृदन्त-निष्पन्न)
Formअव्ययीभाव-समास; अव्ययरूपेण ‘यथावृत्तम्’ = यथा वृत्तम् (as it happened)
हिindeed, for
हि:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय—हेतौ/निश्चयार्थक-निपात (particle: indeed/for)
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
पुराformerly, earlier
पुरा:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb: formerly)

Vyāsa

Listener: Yudhiṣṭhira

Scene: Vyāsa raises a hand in teaching gesture, beginning the detailed narration of the ancient demon-battle; the listener king sits attentive, the hermitage calm before the storm of story.

V
Vyāsa
R
Rājendra (the king addressed)
D
Daityas

FAQs

Sacred history is preserved through truthful retelling; remembering dharma-centered narratives strengthens discernment.

This verse introduces narration; the broader setting remains Dharmāraṇya, without a specific tīrtha named here.

None; it is a narrative preface.