Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 58

तदर्धदेहं निक्षिप्य बहिश्चुक्रोश कैतवात् । अहो व्याघ्रेण भग्नोऽयं जग्धो गोवत्सको व्रजे

tadardhadehaṃ nikṣipya bahiścukrośa kaitavāt | aho vyāghreṇa bhagno'yaṃ jagdho govatsako vraje

آدھا جسم باہر پھینک کر، اس نے مکر سے فریاد کی: 'افسوس! مویشیوں کی بستی میں اس بچھڑے کو شیر نے حملہ کر کے کھا لیا ہے!'

तत्of that
तत्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; समासपूर्वपद
अर्धhalf
अर्ध:
Modifier (Part/अंश)
TypeNoun
Rootअर्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, समासपूर्वपद
देहम्the half-body
देहम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (तस्य अर्धः देहः)
निक्षिप्यhaving thrown/placed down
निक्षिप्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootनि + क्षिप् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त/अव्यय)
Formल्यबन्त अव्यय (absolutive), पूर्वक्रिया
बहिःoutside
बहिः:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootबहिः (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
चुक्रोशcried out
चुक्रोश:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootक्रुश् (धातु)
Formलिट्-लकार (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
कैतवात्out of deceit
कैतवात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootकैतव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (हेतु/अपादान), एकवचन
अहोalas!/oh!
अहो:
Discourse marker
TypeIndeclinable
Rootअहो (अव्यय)
Formविस्मय/शोक-उद्गार (interjection)
व्याघ्रेणby a tiger
व्याघ्रेण:
Karana (Agent-instrument/करण)
TypeNoun
Rootव्याघ्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण/कर्तृ), एकवचन
भग्नःbroken/maimed
भग्नः:
Karta (Subject complement)
TypeAdjective
Rootभञ्ज् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (अयम्)
अयम्this
अयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
जग्धःeaten/devoured
जग्धः:
Karta (Subject complement)
TypeAdjective
Rootभक्ष्/अद् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (अयम्/गोवत्सकः)
गोवत्सकःthe calf
गोवत्सकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगोवत्सक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
व्रजेin the cow-pen/village
व्रजे:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootव्रज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन

Narrator (context not specified in snippet; Purāṇic narrative voice)

Scene: She tosses the half-body outside, then performs a staged cry to neighbors: hands on head, exaggerated grief; the half-eaten calf visible near the threshold; night street outside.

V
vyāghra (tiger)
G
govatsaka (calf)
V
vraja (cattle-settlement)

FAQs

Sin multiplies when violence is followed by deceit; concealment becomes an added moral fault with its own karmic weight.

No sacred site is glorified; “vraja” here denotes a cattle-settlement, not a pilgrimage tīrtha.

No ritual instruction is present.