Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 76
Devanagari script
तां विह्वलां परित्रस्तां वेपमानां जडी कृताम् । समाश्वास्य गलद्बाष्पां करे गृह्याब्रवीद्वचः
Transliteration
tāṃ vihvalāṃ paritrastāṃ vepamānāṃ jaḍī kṛtām | samāśvāsya galadbāṣpāṃ kare gṛhyābravīdvacaḥ
Translation
اسے بے قرار، دہشت زدہ، کانپتی اور سن پڑی ہوئی دیکھ کر اُس نے اسے تسلی دی؛ بہتے آنسوؤں کے ساتھ اس کا ہاتھ تھام کر اُس نے یہ کلمات فرمائے۔
Word by Word
ताम्her
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
विह्वलाम्agitated
विह्वलाम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootविह्वल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
परित्रस्ताम्terrified
परित्रस्ताम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरित्रस्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; परि√त्रस्)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; भूतकृदन्त (PPP)
वेपमानाम्trembling
वेपमानाम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Root√वेप् (धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; शतृ-प्रत्यय (Present active participle)
जडीstupefied
जडी:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootजड (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; (जडीभूता इत्यर्थे)
कृताम्made/turned (into)
कृताम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootकृत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √कृ)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; भूतकृदन्त (PPP)
समाश्वास्यhaving consoled
समाश्वास्य:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootसम्-आ√श्वस् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), पूर्वकालिक क्रिया
गलद्बाष्पाम्with tears flowing
गलद्बाष्पाम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootगलत् (कृदन्त-प्रातिपदिक; √गल्) + बाष्प (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; कर्मधारयः (गलद् बाष्पः यस्याः सा)
करेin (his) hand
करे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
गृह्यhaving taken/holding
गृह्य:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Root√ग्रह् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive) रूप; छान्दस/वैदिक-प्रयोगे ‘गृह्य’ = ‘गृहीत्वा’
अब्रवीत्said
अब्रवीत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√ब्रू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect), प्रथम-पुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद
वचःwords/speech
वचः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
Speaker
Narrator (contextual; not explicitly named in this verse)
Visual Art Cues
Scene: Śiva gently takes the trembling woman’s hand; her tears fall; his posture is protective and calming, preparing to speak.
Characters & Entities
Ś
Śiva (implied by context)FAQs
Divine compassion accompanies divine power—Śiva not only appears, but also reassures and protects.
No tīrtha is mentioned; the verse centers on personal divine encounter and reassurance.
None; it narrates consolation and instruction that follows.