Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 99

Devanagari script

आयुरारोग्यसंपत्तिधनधत्यविवर्द्धनम् । स्त्रीणां मंगलसौभाग्यसंतानसुखसाधनम्

Transliteration

āyurārogyasaṃpattidhanadhatyavivarddhanam | strīṇāṃ maṃgalasaubhāgyasaṃtānasukhasādhanam

Translation

یہ عمر، صحت، دولت، مال و زر اور غلّہ و فراوانی میں اضافہ کرتا ہے؛ اور عورتوں کے لیے مَنگل، خوش بختی، اولاد اور مسرت کا سبب بنتا ہے۔

Word by Word

• आयुः: life-span
• आयुः: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय-पूर्वपद)
• Type: Noun
• Root: आयुस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन

• आरोग्य: health
• आरोग्य: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय-पूर्वपद)
• Type: Noun
• Root: आरोग्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन

• संपत्ति: prosperity
• संपत्ति: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय-पूर्वपद)
• Type: Noun
• Root: संपत्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन

• धन: wealth
• धन: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय-पूर्वपद)
• Type: Noun
• Root: धन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन

• धात्य: grain/produce
• धात्य: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय-पूर्वपद)
• Type: Noun
• Root: धात्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; अर्थः ‘धान्य’ (grain) इति पाठभेद/रूपभेद सम्भाव्य

• अविवर्द्धनम्: non-diminishing increase (ever-growth)
• अविवर्द्धनम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: अ + वि-वृध् (धातु) + ल्युट्/अन (प्रत्यय) → विवर्धन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; नञ्-पूर्वक; भाववाचक कृदन्त (increase/growth)

• स्त्रीणाम्: of women
• स्त्रीणाम्: Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
• Type: Noun
• Root: स्त्री (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन

• मङ्गल: auspiciousness
• मङ्गल: Sambandha (सम्बन्ध/समास-पूर्वपद)
• Type: Noun
• Root: मङ्गल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन

• सौभाग्य: good fortune
• सौभाग्य: Sambandha (सम्बन्ध/समास-पूर्वपद)
• Type: Noun
• Root: सौभाग्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन

• सन्तान: offspring
• सन्तान: Sambandha (सम्बन्ध/समास-पूर्वपद)
• Type: Noun
• Root: सन्तान (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन

• सुख: happiness
• सुख: Sambandha (सम्बन्ध/समास-पूर्वपद)
• Type: Noun
• Root: सुख (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन

• साधनम्: means/cause
• साधनम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: साधन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन

Speaker

Narrator (speaker not specified in snippet)

Skanda Dialogue

Listener: Assembly of listeners/reciters (paṭhatāṃ śṛṇvatāṃ)

Visual Art Cues

Scene: Symbolic tableau of blessings: a healthy long-lived household, overflowing granaries, coins and grain, a woman with auspicious marks (maṅgala) and children, all under a subtle sacred aura.

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sacred remembrance and recitation are portrayed as dharmic supports for both worldly wellbeing and auspicious household life.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is mentioned; it is a general statement of benefits.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implicitly continues the prior phalaśruti: the practice is hearing/reading the narrated account to obtain these results.