Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 56

Devanagari script

इति त्रिवारमुच्चार्य दद्यादर्घ्यं समाहितः । गन्धपुष्पाक्षतान्सम्यग्धूपदीपान्प्रकल्पयेत्

Transliteration

iti trivāramuccārya dadyādarghyaṃ samāhitaḥ | gandhapuṣpākṣatānsamyagdhūpadīpānprakalpayet

Translation

یوں اسے تین بار پڑھ کر، یکسوئی کے ساتھ اَرغیہ پیش کرے؛ پھر خوشبو، پھول، اَکشَت (سالم چاول)، دھوپ اور دیے کو ٹھیک طرح آراستہ کرے۔

Word by Word

• इति: thus
• इति: Discourse marker (वाक्य-सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: अव्यय (उक्त्यर्थक/इत्यादि-निपात)

• त्रिवारम्: three times
• त्रिवारम्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: त्रि (संख्या-प्रातिपदिक) + वार (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव-समासः; क्रियाविशेषणम् (adverbial), ‘three times’

• उच्चार्य: having recited/uttered
• उच्चार्य: Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: उद् + चर् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (Gerund/Absolutive), अव्यय; ‘having uttered’

• दद्यात्: should give
• दद्यात्: Kriya (Injunctive/विधि-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद

• अर्घ्यम्: arghya offering
• अर्घ्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अर्घ्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• समाहितः: collected/attentive
• समाहितः: Karta (Agent/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सम् + आ + धा (धातु)
• Form: क्त (Past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम्

• गन्ध: fragrance (sandal etc.)
• गन्ध: Karma (as part of list/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गन्ध (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग)

• पुष्प: flowers
• पुष्प: Karma (as part of list/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पुष्प (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग)

• अक्षतान्: unbroken rice grains
• अक्षतान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अक्षत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; ‘unbroken grains (rice)’

• सम्यक्: properly
• सम्यक्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्यक् (अव्यय)
• Form: अव्यय (क्रियाविशेषण)

• धूप: incense
• धूप: Karma (as part of list/कर्म)
• Type: Noun
• Root: धूप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग)

• दीपान्: lamps
• दीपान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दीप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन

• प्रकल्पयेत्: should arrange/prepare
• प्रकल्पयेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + कल्प् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद

Speaker

Narratorial/Instructional voice within Brahmottarakhaṇḍa (speaker not explicit in the snippet)

Visual Art Cues

Scene: A worshipper, calm and concentrated, repeats the mantra thrice and offers arghya; then lays out sandal paste, flowers, akṣata, incense, and lamps in orderly rows before the deity.

Characters & Entities

• Śiva
• Devī (Śivā)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Worship thrives on steadiness and order—repetition for focus, then careful offerings as sacred hospitality.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is mentioned; the content is procedural for worship.

What ritualistic prescription is mentioned?

Recite the arghya-mantra three times, offer arghya, then present gandha, flowers, akṣata, incense, and lamps.