Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 68

शरीरांतरमप्येतन्निजदेहोद्भवं मलम् । मत्त्वा स्वतनयं मूढे मा शोकं कर्तुमर्हसि

śarīrāṃtaramapyetannijadehodbhavaṃ malam | mattvā svatanayaṃ mūḍhe mā śokaṃ kartumarhasi

یہ ‘دوسرا بدن’ بھی اپنے ہی جسم سے پیدا ہونے والی نجاست ہے؛ اسے اپنا بیٹا سمجھ کر، اے فریب خوردہ، غم کرنا تجھے زیب نہیں دیتا۔

शरीर-अन्तरम्another body
शरीर-अन्तरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशरीर (प्रातिपदिक) + अन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; तत्पुरुषः (षष्ठी-तत्पुरुषः) — ‘शरीरस्य अन्तरम्’
अपिalso, even
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle) — ‘also/even’
एतत्this
एतत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; सर्वनाम
निज-देह-उद्भवम्arisen from one’s own body
निज-देह-उद्भवम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिज (प्रातिपदिक) + देह (प्रातिपदिक) + उद्भव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; तत्पुरुष-समासः (षष्ठी/उपपद-भावः) — ‘निजदेहात् उद्भवम्’
मलम्impurity, filth
मलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन
मत्त्वाhaving considered
मत्त्वा:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootमन् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; धातुः मन् (मन्यते) — ‘having thought/considered’
स्व-तनयम्one’s own son
स्व-तनयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + तनय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; तत्पुरुषः (षष्ठी-तत्पुरुषः) — ‘स्वस्य तनयम्’
मूढेO deluded one
मूढे:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमूढ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/स्त्रीलिङ्ग (सम्बोधन), सम्बोधन (8), एकवचन; विशेषण-प्रयोगः
माdo not
मा:
Pratishedha (Prohibition/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध-निपात (prohibitive particle) — ‘do not’
शोकम्grief
शोकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
कर्तुम्to do
कर्तुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeIndeclinable
Rootकृ (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (infinitive), अव्यय; धातुः कृ — ‘to do/make’
अर्हसिyou ought (to), you should
अर्हसि:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्ह् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपद

A Purāṇic teacher (speaker not explicit in the snippet)

Scene: A teacher-like figure admonishes a grieving parent; the imagery contrasts a fragile human body with the idea of ‘filth-born’ materiality, urging detachment and calm.

FAQs

Excessive attachment to family identities causes grief; seeing their bodily, impermanent nature helps cultivate equanimity.

No specific tīrtha is mentioned.

None; it is ethical-spiritual counsel aimed at reducing moha (delusion) and śoka (grief).