Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 8

त्वं जितः कार्तवीर्येण रैणुकेयेन सोऽपि च । स रामो रामभद्रेण तस्य संख्ये कथं जयः

tvaṃ jitaḥ kārtavīryeṇa raiṇukeyena so'pi ca | sa rāmo rāmabhadreṇa tasya saṃkhye kathaṃ jayaḥ

تم کارتویریہ کے ہاتھوں مغلوب ہوئے، اور وہ بھی رَینُکیہ رام (جامدگنی) سے شکست کھا گیا۔ وہی رام رام بھدر سے ہارا؛ پھر میدانِ جنگ میں اس کے لیے فتح کیسے یقینی ہو سکتی ہے؟

त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, उत्तमपुरुषार्थे (2nd person), प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular)
जितःdefeated
जितः:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootजि (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (Past Passive Participle), पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि-प्रयोगे कर्तरि-सम्बन्धः (you are defeated)
कार्तवीर्येणby Kārtavīrya
कार्तवीर्येण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकार्तवीर्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन
रैणुकेयेनby Rāiṇukeya (Paraśurāma)
रैणुकेयेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootरैणुकेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle), समुच्चय/अपि-अर्थे (also/even)
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
सःthat (he)
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
रामःRāma
रामः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
रामभद्रेणby Rāmabhadra
रामभद्रेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootरामभद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; समासः कर्मधारयः (रामः च भद्रः च → रामभद्रः)
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
संख्येin battle
संख्ये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसंख्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; अर्थे ‘युद्धे/समरे’
कथम्how
कथम्:
Sambandha (Interrogative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
जयःvictory
जयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Narrator (speaker not explicit in this verse; appears as argumentative speech within the episode)

Tirtha: Revā (Narmadā) region context

Type: kshetra

Listener: Rāvaṇa (as interlocutor within the narrative frame)

Scene: A courtly debate scene: a challenger cites a chain of legendary defeats—Kārtavīrya, Paraśurāma, and Rāma—using it as a rhetorical spear to puncture certainty of victory.

K
Kārtavīrya Arjuna
P
Paraśurāma (Raiṇukeya)
R
Rāmabhadra
R
Rāma (as referenced in chain of defeats)

FAQs

Worldly power is unstable; pride in invincibility is misplaced because even great heroes face reversal under time and dharma.

No tīrtha is specified; the verse is part of an epic-historical reflection embedded in Revā Khaṇḍa.

None; it is a rhetorical argument rather than a ritual statement.