Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 17

नन्द्युवाच । रुद्रदेहोद्भवा किं ते न श्रुता भूतले स्थिता । श्रवणाज्जन्मजनितं द्विगुणं कीर्तनाद्व्रजेत्

nandyuvāca | rudradehodbhavā kiṃ te na śrutā bhūtale sthitā | śravaṇājjanmajanitaṃ dviguṇaṃ kīrtanādvrajet

نندی نے کہا: “اے رودر کے جسم سے پیدا ہونے والے، کیا تُو نے زمین پر رہتے ہوئے یہ تعلیم نہیں سنی؟ محض سننے سے پیدائشی گناہ مٹ جاتے ہیں؛ اور کیرتن (ذکر) کرنے سے دوگنا پُنّیہ حاصل ہوتا ہے۔”

नन्दीNandin
नन्दी:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootनन्दिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; वक्ता
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट्, प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
रुद्रदेहोद्भवा(a tale) arisen from Rudra’s body
रुद्रदेहोद्भवा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक) + देह (प्रातिपदिक) + उद्भव (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष (रुद्रस्य देहात् उद्भवा)
किम्what?/whether?
किम्:
Sambandha (Interrogative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् प्रश्नार्थक (interrogative particle)
तेto you/for you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी/षष्ठी, एकवचन; अत्र चतुर्थी (to you) अधिकं संगच्छते
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय (निषेध)
श्रुताhas been heard
श्रुता:
Kriya (Passive action/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रुत (कृदन्त; √श्रु (धातु) + क्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; कर्मणि ‘has been heard’
भूतलेon the earth
भूतले:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभूतल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; अधिकरण
स्थिताexisting/remaining
स्थिता:
Karta (Predicate/कर्ता)
TypeAdjective
Rootस्थित (कृदन्त; √स्था (धातु) + क्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; रुद्रदेहोद्भवा-विशेषण
श्रवणात्from hearing
श्रवणात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootश्रवण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन; अपादान/हेतु (ablative of source)
जन्मजनितम्(sin) produced by birth
जन्मजनितम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootजन्म (प्रातिपदिक) + जनित (कृदन्त; √जन् (धातु) + णिच् + क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष (जन्मना जनितम् = ‘produced by birth’)
द्विगुणम्twofold, double
द्विगुणम्:
Karma (Predicate/कर्म)
TypeAdjective
Rootद्वि (संख्या-प्रातिपदिक) + गुण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; द्विगु-समास (द्वौ गुणौ यस्य)
कीर्तनात्from recitation/praising
कीर्तनात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootकीर्तन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन; अपादान/हेतु
व्रजेत्would go/attain
व्रजेत्:
Kriya (Result/क्रिया)
TypeVerb
Root√व्रज् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Nandin

Scene: Nandin delivers calm instruction to Hanumān, identifying him as Rudra-born; the scene is didactic: a serene Kailāsa backdrop, with subtle radiance around the speakers, as if the teaching itself is a purifying mantra.

N
Nandin
R
Rudra (Śiva)

FAQs

Śravaṇa (hearing) and kīrtana (praising) of sacred teachings are themselves purifying acts that generate merit.

The statement supports the Revā/Narmadā māhātmya: hearing and reciting its glory yields spiritual benefit.

Śravaṇa and kīrtana are prescribed as devotional disciplines with purificatory and merit-giving results.