Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 57

Devanagari script

तस्य दानस्य भावेन स्वर्गे वासो भवेद्ध्रुवम् । पातकानि प्रलीयन्ते आमपात्रे यथा जलम्

Transliteration

tasya dānasya bhāvena svarge vāso bhaveddhruvam | pātakāni pralīyante āmapātre yathā jalam

Translation

اس دان کے پاکیزہ جذبے سے جنت میں قیام یقینی ہو جاتا ہے۔ گناہ یوں پگھل جاتے ہیں جیسے کچی مٹی کے برتن میں پانی جذب ہو کر غائب ہو جائے۔

Word by Word

• तस्य: of that
• तस्य: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसक, षष्ठी (6th), एकवचन; सम्बन्ध (genitive)

• दानस्य: of the gift
• दानस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: दान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन

• भावेन: by the power/effect
• भावेन: Karana (Instrument/Cause/करण)
• Type: Noun
• Root: भाव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; हेतु/करण (by virtue of)

• स्वर्गे: in heaven
• स्वर्गे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: स्वर्ग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; अधिकरण (location)

• वासः: dwelling/residence
• वासः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• भवेत्: would be/comes to be
• भवेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• ध्रुवम्: certainly
• ध्रुवम्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: ध्रुव (प्रातिपदिक)
• Form: क्रियाविशेषण-अव्यय (adverbial accusative used as indeclinable)

• पातकानि: sins
• पातकानि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पातक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन

• प्रलीयन्ते: dissolve/perish
• प्रलीयन्ते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + ली (धातु)
• Form: लट् (present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन

• आमपात्रे: in an unbaked vessel
• आमपात्रे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: आम (प्रातिपदिक) + पात्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; कर्मधारयः (‘आमं पात्रम्’)

• यथा: as/like
• यथा: Upamana (Simile-marker/उपमान)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: उपमानवाचक-अव्यय (comparative particle)

• जलम्: water
• जलम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: जल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

Speaker

Narrator (Revā-khaṇḍa dialogue voice; precise speaker not explicit in excerpt)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Maṇināga / Maṇināgeśvara

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Nṛpaśreṣṭha (king)

Visual Art Cues

Scene: A symbolic tableau: a donor offers a gift with a luminous heart (bhāva-śuddhi). Beside it, an unbaked clay pot absorbs poured water, visually representing sins dissolving through pure-intention dāna.

Characters & Entities

• Svarga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The inner bhāva (intention) behind charity is spiritually decisive and causes sins to dissolve.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse continues the Revā-khaṇḍa merit-context; the adhyāya later centers on Maṇināga Tīrtha.

What ritualistic prescription is mentioned?

Dāna (charitable giving) with sincere devotional intention.