Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 66

Devanagari script

मण्डपं ददृशे तत्र कृतं देवशिलोपरि । वस्त्रैः संवेष्टितं दिव्यं स्रङ्माल्यैरुपशोभितम्

Transliteration

maṇḍapaṃ dadṛśe tatra kṛtaṃ devaśilopari | vastraiḥ saṃveṣṭitaṃ divyaṃ sraṅmālyairupaśobhitam

Translation

وہاں اس نے دیوشِلا پر بنایا ہوا ایک منڈپ دیکھا، جو نفیس کپڑوں سے لپٹا ہوا تھا اور ہاروں اور پھولوں کی مالاؤں سے خوب آراستہ تھا۔

Word by Word

• मण्डपम्: pavilion
• मण्डपम्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: मण्डप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन

• ददृशे: saw
• ददृशे: Kriya (Predicate action)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक अव्यय (locative adverb)

• कृतम्: made/built
• कृतम्: Visheshana (Qualifier of maṇḍapam)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (Past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया/प्रथमा, एकवचन; मण्डपम् इति कर्मणि विशेषणम्

• देवशिलायाम्: on the god-stone (sacred rock)
• देवशिलायाम्: Adhikarana (Location)
• Type: Noun
• Root: देवशिला (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन

• उपरि: upon
• उपरि: Adhikarana (Spatial)
• Type: Indeclinable
• Root: उपरि (अव्यय)
• Form: अव्यय (postposition/adverb), अर्थः—ऊर्ध्वे/उपरि (upon)

• वस्त्रैः: with cloths
• वस्त्रैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: वस्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन

• संवेष्टितम्: wrapped/enclosed
• संवेष्टितम्: Visheshana
• Type: Verb
• Root: सम् + वेष्ट् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (Past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया/प्रथमा, एकवचन; मण्डपम् इति विशेषणम्

• दिव्यम्: divine/splendid
• दिव्यम्: Visheshana
• Type: Adjective
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया/प्रथमा, एकवचन; विशेषण (of maṇḍapam)

• स्रङ्माल्यैः: with garlands and wreaths
• स्रङ्माल्यैः: Karana (Instrument)
• Type: Noun
• Root: स्रज् (प्रातिपदिक) + माल्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन; स्रक्/स्रजः + माल्यानि (garlands and floral ornaments)

• उपशोभितम्: adorned
• उपशोभितम्: Visheshana
• Type: Verb
• Root: उप + शुभ् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (Past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया/प्रथमा, एकवचन; मण्डपम् इति विशेषणम्

Speaker

Narrator (contextual Purāṇic narrator within Revā Khaṇḍa)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Śūlabheda

Type: ghat

Visual Art Cues

Scene: A divine pavilion stands atop a sacred stone: wrapped in fine cloth, festooned with garlands and floral strings; priests prepare offerings while pilgrims gather, the river nearby reflecting the decorated canopy.

Characters & Entities

• maṇḍapa (pavilion)
• devaśilā (sacred stone)
• garlands

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Outer beauty in worship—cleanliness, cloth, and garlands—reflects inner reverence for the deity at a holy place.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Śūlabheda-tīrtha, shown with a decorated worship pavilion and a sacred stone-shrine focus.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implied pūjā preparations: setting up a maṇḍapa, adorning with cloth and garlands for deity worship.