Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 30

Devanagari script

न्यासं कृत्वा तु पूर्वोक्तं प्रदद्यादष्टपुष्पिकाम् । शास्त्रोक्तैरष्टभिः पुष्पैर्मानसैः शृणु तद्यथा

Transliteration

nyāsaṃ kṛtvā tu pūrvoktaṃ pradadyādaṣṭapuṣpikām | śāstroktairaṣṭabhiḥ puṣpairmānasaiḥ śṛṇu tadyathā

Translation

پہلے بیان کردہ نیاس کر کے ‘آٹھ پھولوں’ کی پوجا پیش کرے۔ شاستروں میں بتائے گئے آٹھ ذہنی پھولوں کے ساتھ یہ کیسے ہوتا ہے، وہ سنو۔

Word by Word

• न्यासम्: nyāsa (ritual placement)
• न्यासम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: न्यास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन

• कृत्वा: having done
• कृत्वा: Purvakala (Prior action)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive)

• तु: then; indeed
• तु: Sambandha (Discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अन्वय-अव्यय (particle)

• पूर्वोक्तम्: previously stated
• पूर्वोक्तम्: Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पूर्व-उक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; वच् धातु, क्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; समासः कर्मधारय (पूर्वं उक्तम्)

• प्रदद्यात्: should give; should offer
• प्रदद्यात्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-दा (धातु)
• Form: विधिलिङ्-लकार (Optative), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

• अष्टपुष्पिकाम्: an eight-flowered offering (set of eight flowers)
• अष्टपुष्पिकाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अष्ट-पुष्पिका (प्रातिपदिक; अष्ट + पुष्पिका)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; समासः द्विगु (अष्ट पुष्पिकाः यस्याः/अष्टसंख्या-युक्ता पुष्पिका)

• शास्त्रोक्तैः: as stated in the scriptures
• शास्त्रोक्तैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: शास्त्र-उक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; वच् धातु, क्त)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त; समासः तत्पुरुष (शास्त्रे उक्तैः)

• अष्टभिः: with eight
• अष्टभिः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: अष्टन् (संख्या-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन; संख्याशब्द

• पुष्पैः: with flowers
• पुष्पैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: पुष्प (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन

• मानसैः: mental; of the mind
• मानसैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: मानस (प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन; विशेषण

• शृणु: hear; listen
• शृणु: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद

• तत्: that
• तत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन

• यथा: as follows; how
• यथा: Kriya-visheshana (Manner)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: प्रकार/उपमान-अव्यय (adverb: as/how)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā-tīrtha (contextual)

Type: ghat

Skanda Dialogue

Listener: Śrotṛ audience (implied)

Visual Art Cues

Scene: A worshipper completes nyāsa (touching limbs with mantra) and then offers eight luminous ‘mental flowers’ visualized as lotus-lights rising from the heart toward the deity/pitṛ focus.

Characters & Entities

• Nyāsa
• Aṣṭapuṣpikā (eightfold mental offering)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Outer rites are strengthened by inner worship; mental offerings can be śāstrically complete and spiritually effective.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The instruction is ritual-focused within the Reva Khaṇḍa setting rather than naming a separate tīrtha.

What ritualistic prescription is mentioned?

Perform nyāsa and then offer the aṣṭapuṣpikā—eight ‘flowers’ offered mentally as per śāstra.