Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 31
Devanagari script
स्वेदाद्विजज्ञे महती कन्या राजीवलोचना । द्वितीयः संभवो यस्या रुद्रदेहाद्युधिष्ठिर
Transliteration
svedādvijajñe mahatī kanyā rājīvalocanā | dvitīyaḥ saṃbhavo yasyā rudradehādyudhiṣṭhira
Translation
پسینے سے ایک عظیم کنیا پیدا ہوئی، کنول آنکھوں والی۔ اے یُدھشٹھِر! اُس کی دوسری پیدائش رُدر کے اپنے ہی جسم سے ہوئی۔
Word by Word
स्वेदात्from sweat
स्वेदात्:
Apādāna (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootsveda (स्वेद प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन
विजज्ञेwas born/manifested
विजज्ञे:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootvi + jan (जन् धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
महतीgreat
महती:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahat (महत् प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
कन्याmaiden/daughter
कन्या:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkanyā (कन्या प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
राजीव-लोचनाlotus-eyed
राजीव-लोचना:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootrājīva (राजीव) + locanā (लोचना)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहिः (राजीववत् लोचने यस्याः)
द्वितीयःsecond
द्वितीयः:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootdvitīya (द्वितीय प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
संभवःbirth/origin
संभवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsaṃbhava (सम्भव प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
यस्याःof whom/whose
यस्याः:
Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootyad (यद् सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; सम्बन्धवाचक सर्वनाम
रुद्र-देहात्from Rudra's body
रुद्र-देहात्:
Apādāna (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootrudra (रुद्र) + deha (देह)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन; (रुद्रस्य देहः)
युधिष्ठिरO Yudhiṣṭhira
युधिष्ठिर:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootyudhiṣṭhira (युधिष्ठिर प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
Speaker
Purāṇic narrator addressing Yudhiṣṭhira
Skanda Dialogue
Listener: Yudhiṣṭhira
Visual Art Cues
Scene: A lotus-eyed maiden appears first as a luminous birth from Umā’s perspiration; then a second vignette shows her arising from Rudra’s body—two origins shown sequentially with Yudhiṣṭhira listening in reverence.
Characters & Entities
Y
YudhiṣṭhiraR
RudraL
Lotus-eyed maiden (unnamed here)FAQs
Divine beings may have multiple ‘origins’ in Purāṇic narration, pointing to their supra-human nature and the layered symbolism of manifestation.
No specific tīrtha is named in this verse.
None.