Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 27

धन्याः पुण्याश्च ये मर्त्यास्तेषां स्नानं प्रजायते । सरस्वत्या भोगवत्या देवनद्या विशेषतः

dhanyāḥ puṇyāśca ye martyāsteṣāṃ snānaṃ prajāyate | sarasvatyā bhogavatyā devanadyā viśeṣataḥ

جو فانی بندے مبارک اور نیک ہیں، اُن کے لیے وہاں غسل کرنا حقیقتاً میسر ہوتا ہے—بالخصوص مقدّس سرسوتی، بھوگوتی اور دیو ندی میں۔

धन्याःfortunate, blessed
धन्याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootधन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st/Nominative) बहुवचनम्; विशेषणम् (qualifier)
पुण्याःmeritorious, virtuous
पुण्याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st/Nominative) बहुवचनम्; विशेषणम्
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्ययम् (conjunction)
येwho (those who)
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st/Nominative) बहुवचनम्; सम्बन्धसूचक-सर्वनाम (relative pronoun)
मर्त्याःmortals, humans
मर्त्याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमर्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st/Nominative) बहुवचनम्
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी (6th/Genitive) बहुवचनम्; सम्बन्ध (of them)
स्नानम्bathing
स्नानम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd) एकवचनम्; कर्म/विषय (context-dependent)
प्रजायतेarises, comes about
प्रजायते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + जन् (धातु)
Formलट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः (3rd), एकवचनम्; आत्मनेपदम्
सरस्वत्याby/with Sarasvatī (river)
सरस्वत्या:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसरस्वती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे तृतीया (3rd/Instrumental) एकवचनम्
भोगवत्याabounding in enjoyments/wealth
भोगवत्या:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootभोगवत् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे तृतीया (3rd/Instrumental) एकवचनम्; विशेषणम् (सरस्वत्या)
देवनद्याby the divine river
देवनद्या:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootदेवनदी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे तृतीया (3rd/Instrumental) एकवचनम्; समासः—देव + नदी (षष्ठी-तत्पुरुषः: 'देवानां नदी')
विशेषतःespecially, particularly
विशेषतः:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootविशेषतः (अव्यय)
Formअव्ययम्; क्रियाविशेषणम् (adverb)

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced for Āvantya Khaṇḍa narration style)

Tirtha: Sarasvatī–Bhogavatī–Devā-nadī snāna-sthāna on Revā-tīra

Type: sangam

Scene: Pilgrims at a riverbank where three sacred streams are invoked; the water is depicted as luminous, with subtle personified river-deities (Sarasvatī, Bhogavatī, Devā) blessing the worthy.

S
Sarasvatī
B
Bhogavatī
D
Devā-nadī

FAQs

Virtue and blessedness open the door to sacred bathing; tīrtha-grace is portrayed as aligning with inner merit.

A riverine tīrtha associated with Sarasvatī, Bhogavatī, and Devā-nadī—suggesting a sanctified confluence zone in the Revā Khaṇḍa.

Snāna (holy bathing) is highlighted, with special emphasis on bathing at these named rivers.