Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 8

Devanagari script

अक्षरं वा जपेन्मन्त्रं ध्यायमानो दिवाकरम् । आदित्यहृदयं जप्त्वा मुच्यते सर्वकिल्बिषैः

Transliteration

akṣaraṃ vā japenmantraṃ dhyāyamāno divākaram | ādityahṛdayaṃ japtvā mucyate sarvakilbiṣaiḥ

Translation

یا دیواکر (سورج دیوتا) کا دھیان کرتے ہوئے منتر کے طور پر ایک ہی اکشر بھی جپ کرے۔ آدتیہ ہردیہ کا جپ کرنے سے وہ ہر طرح کی آلودگی اور پاپ سے آزاد ہو جاتا ہے۔

Word by Word

• अक्षरम्: a syllable
• अक्षरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अक्षर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• वा: or
• वा: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: वा (अव्यय)
• Form: विकल्पार्थक अव्यय (disjunctive particle)

• जपेत्: should recite
• जपेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: जप् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• मन्त्रम्: a mantra
• मन्त्रम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: मन्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• ध्यायमानः: meditating
• ध्यायमानः: Karta (Agent/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: ध्यै (धातु)
• Form: शतृ-प्रत्यय (वर्तमानकाले कृदन्त/Present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि प्रयोगः

• दिवाकरम्: the Sun
• दिवाकरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दिवाकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• आदित्यहृदयम्: Āditya-hṛdaya (Sun’s heart hymn)
• आदित्यहृदयम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: आदित्य-हृदय (प्रातिपदिक; आदित्य + हृदय)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (आदित्यस्य हृदयम्)

• जप्त्वा: having recited
• जप्त्वा: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: जप् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), पूर्वक्रिया (having recited)

• मुच्यते: is freed
• मुच्यते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: मुच् (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि प्रयोग (passive)

• सर्वकिल्बिषैः: from all sins/impurities
• सर्वकिल्बिषैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: सर्व-किल्बिष (प्रातिपदिक; सर्व + किल्बिष)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; करण/हेतुभाव-निवृत्त्यर्थे (freed from/by)

Speaker

Śrī Mārkaṇḍeya (contextual continuation)

Visual Art Cues

Scene: A devotee stands at dawn after bathing, eyes half-closed in dhyāna, chanting Āditya-hṛdaya; the sun manifests as a radiant deity; behind, lotuses and steps of the pond; subtle aura cleansing dark stains (kilbiṣa) from the devotee.

Characters & Entities

• Divākara (Sūrya)
• Āditya-hṛdaya
• Japa
• Dhyāna

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Meditation on the Sun and sincere mantra-japa—especially Āditya-hṛdaya—are powerful means of purification.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Puṣkariṇī and its Sūrya-arcana setting within Revā Khaṇḍa’s sacred geography.

What ritualistic prescription is mentioned?

Dhyāna of Divākara and japa—either even a single syllable mantra, or the full Āditya-hṛdaya hymn.