Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 74

Devanagari script

एतत्पुण्यं पापहरं धन्यं दुःस्वप्ननाशनम् । पठतां शृण्वतां चैव सर्वपापक्षयो भवेत्

Transliteration

etatpuṇyaṃ pāpaharaṃ dhanyaṃ duḥsvapnanāśanam | paṭhatāṃ śṛṇvatāṃ caiva sarvapāpakṣayo bhavet

Translation

یہ بیان نہایت پُنّیہ ہے، گناہوں کو مٹانے والا، مبارک اور بُرے خوابوں کو دور کرنے والا ہے۔ جو اسے پڑھتے اور سنتے ہیں اُن کے سب گناہ یقیناً نَست ہو جاتے ہیں۔

Word by Word

• एतत्: this
• एतत्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषण (this)

• पुण्यम्: meritorious
• पुण्यम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: पुण्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषण (meritorious/holy)

• पापहरम्: sin-destroying
• पापहरम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: पाप-हर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (पापस्य हरः) विशेषण

• धन्यम्: blessed
• धन्यम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: धन्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषण (blessed/fortunate)

• दुःस्वप्ननाशनम्: destroyer of bad dreams
• दुःस्वप्ननाशनम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: दुःस्वप्न + नाशन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (दुःस्वप्नानां नाशनम्) विशेषण

• पठताम्: of those who recite
• पठताम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: पठ् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त (present active participle) ‘पठत्’; षष्ठी (6), बहुवचन; ‘of those who recite’

• शृण्वताम्: of those who listen
• शृण्वताम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: श्रु (धातु) + शतृ (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त ‘शृण्वत्’; षष्ठी (6), बहुवचन; ‘of those who listen’

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: निपात (particle), अव्यय; अवधारण (emphasis)

• सर्वपापक्षयः: destruction of all sins
• सर्वपापक्षयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व + पाप + क्षय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; तत्पुरुष (सर्वेषां पापानां क्षयः)

• भवेत्: may occur / would be
• भवेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद

Speaker

Narrator (phalaśruti conclusion)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Pippalāda-tīrtha māhātmya (textual unit)

Type: tirtha

Skanda Dialogue

Listener: Yudhiṣṭhira (and assembly)

Visual Art Cues

Scene: A reciter reads the tīrtha-māhātmya to an attentive audience; night setting suggested with peaceful sleep free of bad dreams; protective sacred aura around listeners.

Characters & Entities

• Puṇya
• Pāpa
• Phalaśruti

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śravaṇa (hearing) and pāṭha (recitation) of tīrtha-māhātmya are themselves purifying acts that destroy sin and strengthen auspiciousness.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The just-narrated Revā Khaṇḍa tīrtha account (Pippalāda tīrtha māhātmya) is praised as intrinsically purifying.

What ritualistic prescription is mentioned?

Recitation (paṭha) and attentive listening (śravaṇa) of the māhātmya as a dharmic practice yielding pāpa-kṣaya.