Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 4

मार्कण्डेय उवाच । साधु प्रश्नो महाराज पृष्टो यो वै त्वयोत्तमः । पुराणे विस्तरो ह्यस्य न शक्यो हि मयाधुना

mārkaṇḍeya uvāca | sādhu praśno mahārāja pṛṣṭo yo vai tvayottamaḥ | purāṇe vistaro hyasya na śakyo hi mayādhunā

مارکنڈےیہ نے کہا: اے مہاراج! تم نے جو یہ نہایت عمدہ سوال کیا ہے، وہ واقعی ستائش کے لائق ہے۔ اس کی پوری تفصیل تو پورانوں میں ہے، اور اس وقت میں اسے مکمل طور پر بیان نہیں کر سکتا۔

मार्कण्डेयःMārkaṇḍeya
मार्कण्डेयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमार्कण्डेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
साधुwell/indeed good
साधु:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसाधु (अव्यय/सुबन्तवत्)
Formअव्यय; प्रशंसावाचक (well/good)
प्रश्नःquestion
प्रश्नः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रश्न (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
महाराजO great king
महाराज:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहा-राज (प्रातिपदिक; कर्मधारयः)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन (8th/Vocative), एकवचन
पृष्टःasked
पृष्टः:
Kriya (Predicate participle/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रच्छ् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (Past Passive Participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘asked’
यःwhich/that (question)
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सम्बन्धवाचक (relative pronoun)
वैindeed
वै:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निपात—निश्चयार्थक/अनुनासिक (indeed)
त्वयाby you
त्वया:
Kartr-karana (Agent in passive/कर्ता-करण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
उत्तमःexcellent
उत्तमः:
Karta (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम् (qualifying praśnaḥ)
पुराणेin the Purāṇa
पुराणे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपुराण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; अधिकरणम्
विस्तरःdetailed account
विस्तरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविस्तर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
हिindeed/for
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात—हेतौ/निश्चयार्थे
अस्यof this/of it
अस्य:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध (negation)
शक्यःpossible
शक्यः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootशक् (धातु)
Formयत्/ण्यत्-प्रत्ययान्त साध्य-विशेषण (potential/feasible), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘possible’
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
मयाby me
मया:
Kartr-karana (Agent in passive/कर्ता-करण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
अधुनाnow
अधुना:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअधुना (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (now/at present)

Mārkaṇḍeya

Tirtha: Guhāvāsī (context)

Type: cave

Listener: Yudhiṣṭhira

Scene: Mārkaṇḍeya gently praises the question, then gestures modestly, indicating the immensity of Purāṇic detail beyond the present telling; a palm-leaf manuscript stack suggests vast tradition.

M
Mārkaṇḍeya

FAQs

Purāṇic knowledge is vast; a qualified narrator may give a faithful summary while honoring the tradition’s deeper expanse.

The verse is preparatory; the glorified site is the forthcoming Guhāvāsī sacred place.

None.