Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 7

यस्मात्त्वं स्वर्गसंस्थोऽपि मर्त्यधर्ममुपेयिवान् । तस्मान्मर्त्ये चिरं कालं क्षपयिष्यस्यसंशयम्

yasmāttvaṃ svargasaṃstho'pi martyadharmamupeyivān | tasmānmartye ciraṃ kālaṃ kṣapayiṣyasyasaṃśayam

کیونکہ تو اگرچہ سُوَرگ میں مقیم تھا، پھر بھی تو نے فانیوں کے دھرم کا طریقہ اختیار کیا؛ اس لیے بے شک تو مدتِ دراز تک مرتیہ لوک میں رہے گا۔

यस्मात्from which/because
यस्मात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन; सम्बन्धार्थे (relative)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
स्वर्गसंस्थःsituated in heaven
स्वर्गसंस्थः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootस्वर्ग (प्रातिपदिक) + संस्थ (कृदन्त-प्रातिपदिक; √स्था (धातु) उपसर्ग सम्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (qualifying त्वम्)
अपिeven/also
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle), समुच्चय/अपवादार्थे ‘even/also’
मर्त्यधर्मम्the mortal condition/duty of mortals
मर्त्यधर्मम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमर्त्य (प्रातिपदिक) + धर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; कर्मपदम्
उपेयिवान्has attained/approached
उपेयिवान्:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeVerb
Rootउप-√इ (धातु) (कृदन्त; लिट्-परिप्रयोग/भूतकृत् ‘उपेयिवस्’)
Formकृदन्त (भूतकालिक), कर्तरि प्रयोग; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘having approached/attained’
तस्मात्therefore/from that
तस्मात्:
Apadana (Cause/अपादान-हेतु)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; हेत्वर्थे (therefore/from that)
मर्त्येin the mortal world/as a mortal
मर्त्ये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमर्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; अधिकरणम्
चिरम्for a long time
चिरम्:
Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootचिरम् (अव्यय/नपुंसक-प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)
कालम्time (duration)
कालम्:
Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कालाधिकरणे द्वितीया (accusative of duration)
क्षपयिष्यसिyou will spend/consume (time)
क्षपयिष्यसि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√क्षप् (धातु) णिच् (causative)
Formलृट्-लकार (Simple Future), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद
असंशयम्undoubtedly
असंशयम्:
Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअ- (नञ्) + संशय (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb), निश्चयार्थे

Indra (curse speech, narrated by Mārkaṇḍeya)

Scene: Indra pronounces a grave sentence: though the being is heaven-dwelling, he must remain long among mortals due to adopting mortal ways; the atmosphere is judicial and cosmic.

I
Indra
S
Svarga
M
Martya-loka

FAQs

Heavenly privilege does not override dharma; misconduct leads to descent and prolonged worldly consequence.

None explicitly; the curse sets the trajectory that will culminate in a tīrtha-centered redemption.

None; it is a pronouncement of consequence.