Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 4

नर्मदायास्तु माहात्म्यं यत्पूर्वेण मया श्रुतम् । तत्तेऽहं सम्प्रवक्ष्यामि शृणुष्वैकमना नृप

narmadāyāstu māhātmyaṃ yatpūrveṇa mayā śrutam | tatte'haṃ sampravakṣyāmi śṛṇuṣvaikamanā nṛpa

نَرمدا کی وہ عظمت جو میں نے قدیم زمانے میں سنی تھی، اب میں تمہیں بیان کرتا ہوں۔ اے راجا! یکسوئیِ دل سے سنو۔

नर्मदायाःof Narmadā
नर्मदायाः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootनर्मदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
तुindeed, however
तु:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषार्थक अव्यय (particle: however/indeed)
माहात्म्यम्greatness, glory
माहात्म्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमाहात्म्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
यत्which
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (सम्बन्धक)
पूर्वेणpreviously, earlier
पूर्वेण:
Adhikarana (Temporal/कालाधिकरण)
TypeAdjective
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन (क्रियाविशेषणवत्: पूर्वम्)
मयाby me
मया:
Karana (Agent in passive/करण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति, एकवचन
श्रुतम्heard
श्रुतम्:
Karma (Predicative/कर्म)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
तेto you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी-एकवचन (Dative) enclitic
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सम्प्रवक्ष्यामिI shall fully tell
सम्प्रवक्ष्यामि:
Kriya (Main action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + प्र + वच् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), परस्मैपद, उत्तमपुरुष, एकवचन
शृणुष्वlisten
शृणुष्व:
Kriya (Command/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), आत्मनेपद, मध्यमपुरुष, एकवचन
एकमनाO single-minded one
एकमना:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootएकमनस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; समासः—एकं मनः यस्य
नृपO king
नृप:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन

Śrī Mārkaṇḍeya

Tirtha: Narmadā (Revā) Mahātmyā

Type: river

Listener: Yudhiṣṭhira

Scene: Mārkaṇḍeya leans forward to begin the formal exposition; the king sits steady, focused; the atmosphere becomes solemn as a ‘mahātmyā’ recitation begins.

Ś
Śrī Mārkaṇḍeya
N
Narmadā

FAQs

Śravaṇa (devout listening) to tīrtha-māhātmya is itself a dharmic practice that prepares the mind for sacred knowledge and merit.

Narmadā is the subject of the forthcoming māhātmya exposition.

An inner discipline is prescribed: attentive, one-pointed listening to the sacred account.