Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 69
Devanagari script
उत्तीर्य तरणात्तस्माद्गत्वा संगृह्य तद्धनम् । ततः कतिपयाहोभिः संयुक्तः कालधर्मणा
Transliteration
uttīrya taraṇāttasmādgatvā saṃgṛhya taddhanam | tataḥ katipayāhobhiḥ saṃyuktaḥ kāladharmaṇā
Translation
اس کشتی سے اتر کر وہ گیا اور اس مال کو سمیٹ لیا۔ پھر چند ہی دنوں بعد، قانونِ وقت کے مطابق، وہ موت کے ناگزیر حکم سے جا ملا۔
Word by Word
उत्तीर्यhaving crossed over
उत्तीर्य:
Kriya (Gerundial action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootउत् + तॄ (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), ‘having crossed/come out’
तरणात्from the boat/craft
तरणात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootतरण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान), एकवचन
तस्मात्from that (place/thing)
तस्मात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान), एकवचन; सर्वनाम
गत्वाhaving gone
गत्वा:
Kriya (Gerundial action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)
संगृह्यhaving gathered
संगृह्य:
Kriya (Gerundial action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + ग्रह् (धातु)
Formल्यप्/क्त्वान्त-अव्यय (gerund), ‘having collected/taken’
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम-विशेषण
धनम्wealth
धनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootधन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
ततःthen/thereafter
ततः:
Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, क्रम/अपादानार्थक क्रियाविशेषण
कतिपयाहोभिःby/within a few days
कतिपयाहोभिः:
Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootकतिपय (प्रातिपदिक) + अहन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण/काल), बहुवचन; तत्पुरुष (कतिपयैः अहोभिः)
संयुक्तःjoined/afflicted (met with)
संयुक्तः:
Karta (Predicate adjective/कर्तृसम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootसम् + युज् (धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त
कालधर्मणाby the law of time/fate
कालधर्मणा:
Karana (Instrument/Cause/करण)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक) + धर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (कालस्य धर्मः)
Speaker
Narrator (Purāṇic narrator in Revā Khaṇḍa context)
Visual Art Cues
Scene: Sahadeva on shore counting treasure; time passes in a compressed montage; then Yama/Kāla’s shadow approaches—his body collapses, wealth scattered, emphasizing futility.
Characters & Entities
K
KālaFAQs
Ill-gotten wealth cannot shield one from kāla (time/death); adharma ripens quickly into suffering.
None in this verse.
None.