Home›Skanda Purana›Avanti Khanda›Reva Khanda›Adhyaya 20›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 1

Devanagari script

। युधिष्ठिर उवाच । श्रुता मे विविधा धर्माः संहारास्त्वत्प्रसादतः । कृता देवेन सर्वेण ये च दृष्टास्त्वयानघ

Transliteration

| yudhiṣṭhira uvāca | śrutā me vividhā dharmāḥ saṃhārāstvatprasādataḥ | kṛtā devena sarveṇa ye ca dṛṣṭāstvayānagha

Translation

یُدھشٹھِر نے کہا: آپ کے فضل سے میں نے بہت سے دھرم اور اُس ہمہ گیر دیوتا کے کیے ہوئے سنہار کے احوال سنے ہیں—وہی واقعات جنہیں آپ نے، اے بے عیب، اپنی آنکھوں سے دیکھا ہے۔

Word by Word
युधिष्ठिरःYudhiṣṭhira
युधिष्ठिरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (कर्ता), एकवचन (masculine nominative singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/परफेक्ट), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन (perfect, 3rd singular)
श्रुताःheard
श्रुताः:
Kartṛ-predicative (Subject complement/कर्तृसम्बन्धी)
TypeAdjective
Rootश्रु (धातु)
Formक्त-प्रत्यय (भूतकृदन्त/PPP); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्तृसम्बन्धी विशेषण—‘heard’ (masculine nominative plural)
मेby me / my
मे:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (सम्बन्ध), एकवचन; सर्वनाम (genitive singular: my/by me)
विविधाःvarious
विविधाः:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootविविध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण (masculine nominative plural adjective)
धर्माःduties/laws
धर्माः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (masculine nominative plural)
संहाराःdissolutions/withdrawals
संहाराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसं-हार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (masculine nominative plural)
त्वत्-प्रसादतःthrough your grace
त्वत्-प्रसादतः:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + प्रसाद (प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी-तत्पुरुषः + तसिल्-प्रत्यय (ablatival adverb); ‘त्वत्प्रसादतः’ = त्वत्प्रसादात् (indeclinable in sense: ‘due to your grace’)
कृताःdone
कृताः:
Kartṛ-predicative (Subject complement/कर्तृसम्बन्धी)
TypeAdjective
Rootकृ (धातु)
Formक्त-प्रत्यय (PPP); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण—‘done/made’ (masculine nominative plural)
देवेनby the god
देवेन:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन (masculine instrumental singular)
सर्वेणby the all (all-encompassing)
सर्वेण:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; विशेषण (masculine instrumental singular adjective)
येwhich/that (those)
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सम्बन्धबोधक सर्वनाम (relative pronoun)
चand
च:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
दृष्टाःseen
दृष्टाः:
Kartṛ-predicative (Subject complement/कर्तृसम्बन्धी)
TypeAdjective
Rootदृश् (धातु)
Formक्त-प्रत्यय (PPP); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण—‘seen’ (masculine nominative plural)
त्वयाby you
त्वया:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (करण), एकवचन; सर्वनाम (instrumental singular: by you)
अनघO sinless one
अनघ:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootअनघ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (vocative), एकवचन; संबोधनपदम् (address)
Speaker

Yudhiṣṭhira

Skanda Dialogue

Listener: Śaunaka and sages (outer frame) / within: Yudhiṣṭhira addressing a vipra/ṛṣi

Visual Art Cues

Scene: Yudhiṣṭhira seated respectfully before a sinless sage (vipra/ṛṣi), hands folded; behind them, a subtle cosmic backdrop hinting at pralaya—darkened sky, dissolving elements—contrasted with the calm of discourse.

Characters & Entities
Y
Yudhiṣṭhira
D
Deva (all-encompassing Lord)

FAQs

Authentic transmission of dharma occurs through reverent dialogue and the teacher’s grace.

None in this verse; it opens a doctrinal inquiry about dissolution and divine power.

None; it is a conversational preface to further teaching.

←Previous Verse
Next Verse→