Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 14

Devanagari script

जयक्षेत्राभिधाने तु जयेति परिकीर्तितम् । असुरान्मोहयल्लिङ्गस्तृतीयः परिकीर्तितः

Transliteration

jayakṣetrābhidhāne tu jayeti parikīrtitam | asurānmohayalliṅgastṛtīyaḥ parikīrtitaḥ

Translation

جَیَکْشیتْر نامی مقام پر وہ ‘جَیَا’ کے نام سے مشہور ہے۔ وہاں اسوروں کو فریب میں ڈالنے والا لِنگ تیسری تجلّی کہلاتا ہے۔

Word by Word

• जयक्षेत्राभिधाने: in the (place) called Jayakṣetra
• जयक्षेत्राभिधाने: Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: jayakṣetra + abhidhāna (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे सप्तमी-विभक्तिः एकवचनम् (neuter, locative, singular); तत्पुरुषः: जयक्षेत्रस्य अभिधानम् (in the designation/name ‘Jayakṣetra’)

• तु: indeed
• तु: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: tu (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; निपातः (indeed/but)

• जया: Jayā
• जया: Karma (Name/appellation)
• Type: Noun
• Root: jayā (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः एकवचनम् (feminine, nominative, singular); नामरूपेण

• इति: thus (called)
• इति: Sambandha (Quotative/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: iti (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; उद्धरण-निपातः (quotative particle)

• परिकीर्तितम्: is proclaimed
• परिकीर्तितम्: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: pari-√kīrt (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्तम्; नपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम् (past passive participle; neuter nom/acc sg); ‘is proclaimed’

• असुरान्: the demons
• असुरान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: asura (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः बहुवचनम् (masculine, accusative, plural)

• मोहयन्: deluding
• मोहयन्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: √muh (धातु)
• Form: णिच्-प्रत्यय (causative) + शतृ-वर्तमानकृदन्तः; पुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (causative present active participle; masc. nom. sg.)

• लिङ्गः: the Liṅga
• लिङ्गः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: liṅga (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः एकवचनम् (masculine, nominative, singular)

• तृतीयः: the third
• तृतीयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: tṛtīya (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः एकवचनम् (masculine, nominative, singular); क्रमवाचक-विशेषणम्

• परिकीर्तितः: is proclaimed
• परिकीर्तितः: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: pari-√kīrt (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः; पुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (past passive participle; masc. nom. sg.)

Speaker

Purāṇic narrator (contextual)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Jayakṣetra (Jaya)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A kṣetra named Jaya: a radiant liṅga at the center emits a subtle, mesmerizing aura that confounds armored asuras, while sages witness the triumph of dharma.

Characters & Entities

• Jayakṣetra
• Jaya
• Asura
• Liṅga (Śiva-symbol)
• Pañca-Varāha (context)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sacred places can be arenas where divine power subdues adharma—sometimes through protection, sometimes through bewildering the forces of harm.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Jayakṣetra, also praised as ‘Jaya’, featuring a famed liṅga connected with the subduing of Asuras.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit ritual is stated; the verse chiefly identifies the site and its celebrated spiritual potency.