Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 6

Devanagari script

घण्टापताकावितनं यो ददेत्सङ्गमेश्वरे । हंसयुक्तविमानस्थो दिव्यस्त्रीशतसंवृतः

Transliteration

ghaṇṭāpatākāvitanaṃ yo dadetsaṅgameśvare | haṃsayuktavimānastho divyastrīśatasaṃvṛtaḥ

Translation

جو سنگمیشور کو گھنٹیاں، جھنڈیاں اور چھتریوں کے شامیانے نذر کرے، وہ ہنسوں سے جُتے ہوئے دیویہ وِمان میں سوار ہوگا اور سینکڑوں دیویہ استریوں سے گھرا رہے گا۔

Word by Word

• घण्टापताकावितनम्: a canopy/decoration of bells and flags
• घण्टापताकावितनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: घण्टा + पताका + वितान (प्रातिपदिक; समास)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (घण्टाः च पताकाः च वितानम्/वितानरूपं दानम्)

• यः: whoever
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• ददेत्: should give
• ददेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √दा (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद

• सङ्गमेश्वरे: to/at Saṅgameśvara
• सङ्गमेश्वरे: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: सङ्गम + ईश्वर (प्रातिपदिक; समास)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः

• हंसयुक्तविमानस्थः: standing in a swan-yoked aerial car
• हंसयुक्तविमानस्थः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: हंस + युक्त + विमान + स्थ (प्रातिपदिक; समास)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (हंसैः युक्तं विमानं तस्मिन् स्थः)

• दिव्यस्त्रीशतसंवृतः: surrounded by a hundred divine women
• दिव्यस्त्रीशतसंवृतः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: दिव्य + स्त्री + शत + संवृत (कृदन्त; √वृ धातु)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त); तत्पुरुषः (दिव्यानां स्त्रीणां शतेन संवृतः)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced: Āvantya Khaṇḍa narrative frame)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Saṅgameśvara

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Devotee offers bells, fluttering flags, and a canopy to the Saṅgameśvara shrine; in a visionary overlay, the donor ascends in a swan-drawn vimāna amid celestial maidens.

Characters & Entities

• Saṅgameśvara
• Vimāna
• Haṃsa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotional giving for the adornment of a Śiva shrine is extolled as a direct cause of exalted posthumous reward.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Saṅgameśvara shrine at Saṅgama-tīrtha in the Narmadā (Revā) sacred landscape.

What ritualistic prescription is mentioned?

Dāna/arpana of temple items—bells, flags, and canopies—offered to Saṅgameśvara.