Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 32

Devanagari script

तदादेशय राजेन्द्र कृत्वा तव महत्प्रियम् । मुक्तशापौ भविष्यावो ब्रह्मणो वचनं तथा

Transliteration

tadādeśaya rājendra kṛtvā tava mahatpriyam | muktaśāpau bhaviṣyāvo brahmaṇo vacanaṃ tathā

Translation

پس اے شاہِ شاہاں! آپ کو نہایت خوش کرنے والا کام کر کے ہمیں حکم دیجئے۔ تب ہم لعنت سے آزاد ہو جائیں گے؛ یہی برہما کا کلام ہے۔

Word by Word

• तत्: that (thing)
• तत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; सर्वनाम

• आदेशय: command / instruct
• आदेशय: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ√दिश् (धातु)
• Form: लोट् (आज्ञार्थक), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• राजेन्द्र: O king of kings
• राजेन्द्र: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: राजन् + इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (राज्ञाम् इन्द्रः)

• कृत्वा: having done
• कृत्वा: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)

• तव: your
• तव: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6), एकवचन; सर्वनाम

• महत्: great
• महत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; विशेषण (प्रियम् इति)

• प्रियम्: a pleasing act / what is dear
• प्रियम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन

• मुक्तशापौ: freed from the curse (the two)
• मुक्तशापौ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: मुक्त + शाप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), द्विवचन; कर्मधारयः (मुक्तः शापः यस्य/ययोः)

• भविष्यावः: we two will become
• भविष्यावः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लृट् (भविष्यत्काल), उत्तमपुरुष, द्विवचन; परस्मैपदम्

• ब्रह्मणः: of Brahmā
• ब्रह्मणः: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन

• वचनम्: word / command
• वचनम्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: वचन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन

• तथा: thus / accordingly
• तथा: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकारवाचक (adverb)

Speaker

The two crows (vāyasau)

Visual Art Cues

Scene: Two speaking crows, humble yet radiant with the gravity of Brahmā’s decree, request the king’s command; the king sits in royal assembly, the air charged with fate and the promise of curse-release.

Characters & Entities

• Brahmā
• Vāyasa (crows)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Release from suffering is linked to fulfilling dharmic conditions; divine words (Brahmā-vacana) frame moral causality.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Not specified in this verse; it prepares for an action that typically culminates in a tīrtha’s revelation or merit.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit ritual; the instruction is to perform a deed that pleases the righteous king, leading to śāpa-mokṣa.