Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 11
Devanagari script
अश्वसंदर्शनात्ताभ्यां कलिरूपं व्यवस्थितम् । प्रभातकाले राजेन्द्र भास्कराकारवर्चसम्
Transliteration
aśvasaṃdarśanāttābhyāṃ kalirūpaṃ vyavasthitam | prabhātakāle rājendra bhāskarākāravarcasam
Translation
ان دونوں کے گھوڑے کو دیکھنے سے کَلی کے مانند ایک جھگڑا قائم ہو گیا۔ اے راجندر! صبح کے وقت وہ (گھوڑا) سورج جیسی چمک دمک سے روشن تھا۔
Word by Word
अश्वhorse
अश्व:
Sambandha (Genitive in compound)
TypeNoun
Rootअश्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-तत्पुरुषे पूर्वपद (in compound)
संदर्शनात्from seeing/appearance
संदर्शनात्:
Hetu (Cause)
TypeNoun
Rootसंदर्शन (प्रातिपदिक; सम्+दृश्-ल्युट्)
Formनपुंसकलिङ्ग; पञ्चमी, एकवचन (ablative singular)
ताभ्याम्by those two (wives)
ताभ्याम्:
Karta (Agent in passive)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया, द्विवचन (instrumental dual)
कलिरूपम्the form of Kali
कलिरूपम्:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootकलि-रूप (प्रातिपदिक; कलि + रूप)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (here nominative as subject)
व्यवस्थितम्was established
व्यवस्थितम्:
Kriyā (Predicate participle)
TypeAdjective
Rootव्यवस्था/व्यवस्थित (प्रातिपदिक; वि+अव+स्था-क्त)
Formक्त (PPP); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; विशेषण (established/manifest)
प्रभातकालेat dawn-time
प्रभातकाले:
Adhikaraṇa (Time)
TypeNoun
Rootप्रभात-काल (प्रातिपदिक; प्रभात + काल)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी, एकवचन (locative singular)
राजेन्द्रO king of kings
राजेन्द्र:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootराज-इन्द्र (प्रातिपदिक; राजन् + इन्द्र)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन, एकवचन
भास्करsun
भास्कर:
Sambandha (Genitive in compound)
TypeNoun
Rootभास्कर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-तत्पुरुषे पूर्वपद (in compound)
आकारform/shape
आकार:
Sambandha (Genitive in compound)
TypeNoun
Rootआकार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-तत्पुरुषे मध्यपद (in compound)
वर्चसम्splendour
वर्चसम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeNoun
Rootवर्चस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; बहुव्रीहौ समस्तपदस्य अन्तपद (in compound)
Speaker
Mārkaṇḍeya
Skanda Dialogue
Listener: rājendra (king)
Visual Art Cues
Scene: At dawn, a radiant horse like the sun appears; Vinātā and Kadrū behold it, and the seed of strife forms—an ominous ‘kali-like’ tension amid golden morning light.
Characters & Entities
V
VinātāK
KadrūFAQs
Conflict can arise from a single perception and the way it is interpreted—Purāṇic narratives warn against impulsive contention.
No specific tīrtha is named in this verse; it is part of an itihāsa embedded in the Revā Khaṇḍa.
None in this verse.