Previous Verse
Next Verse

Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 30

मुनिप्रश्नवर्णनम्

Description of the Sages’ Questions

कदा बभूव सुखकृद्विधिनारदयोर्महान् । संवादो यत्र गिरिशसु लीला भवमोचिनी

kadā babhūva sukhakṛdvidhināradayormahān | saṃvādo yatra giriśasu līlā bhavamocinī

ودھی (برہما) اور نارَد کے درمیان وہ عظیم، مسرت بخش مکالمہ کب ہوا—جس میں گریش (بھگوان شیو) کی وہ الٰہی لیلا بیان ہوئی جو بھَو کے بندھن سے نجات دیتی ہے؟

कदाwhen?
कदा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootkadā (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (interrogative adverb)
बभूवhappened/was
बभूव:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√bhū (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
सुख-कृत्bringing happiness
सुख-कृत्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsukha (प्रातिपदिक) + kṛt (कृदन्त; √kṛ (धातु) → कृत्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; ‘सुखं करोति’ इति (बहुव्रीह्यर्थे गुणवाचकः)
विधि-नारदयोःof Vidhi (Brahmā) and Nārada
विधि-नारदयोः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootvidhi (प्रातिपदिक) + nārada (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), द्विवचन; द्वन्द्वः ‘विधिश्च नारदश्च’
महान्great
महान्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahat (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम् (संवाद-विशेषण)
संवादःdialogue
संवादः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsaṃvāda (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
यत्रwhere/in which
यत्र:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootyatra (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (relative adverb: where/in which)
गिरि-शसुin/with Girīśa (Śiva)
गिरि-शसु:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootgiriśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; ‘गिरिशे’ इत्यर्थे वैदिक/पौराणिक रूपम्
लीलाplay/divine sport
लीला:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootlīlā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
भव-मोचिनीliberating from worldly existence
भव-मोचिनी:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootbhava (प्रातिपदिक) + mocinī (कृदन्त/प्रातिपदिक; √muc (धातु) → णिनी)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; ‘भवं मोचयति’—संसारबन्धविमोचिका; लीला-विशेषणम्

The sages at Naimiṣāraṇya (inquiring to Sūta Gosvāmin)

Tattva Level: pati

Shiva Form: Umāpati

Significance: The verse frames Śiva-līlā as bhava-mocinī (liberating from saṃsāra); pilgrimage/śravaṇa of such līlās is implied to yield mokṣa-oriented merit.

Shakti Form: Pārvatī

Role: liberating

S
Shiva
B
Brahma
N
Narada

FAQs

It frames Śiva’s līlā as bhava-mocinī—capable of freeing the soul from saṃsāra—showing that hearing and contemplating Śiva-kathā is itself a liberating, grace-bearing act in a Śaiva Siddhānta sense (Pati’s compassion loosens pāśa).

By highlighting Śiva’s līlā being ‘spoken of’ in sacred dialogue, it points to Saguna Śiva as approachable through narrative, devotion, and worship—commonly centered on the Śiva-liṅga as the accessible, grace-giving form through which devotees connect to Pati.

Śiva-kathā-śravaṇa (listening to Śiva’s deeds) with japa of the Pañcākṣarī “Om Namaḥ Śivāya” is the implied takeaway; it supports inner purification and loosening of worldly bonds (bhava).