Previous Verse
Next Verse

Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 35

पार्वत्याः यात्रासंस्कारः तथा पातिव्रत्योपदेशः / Preparations for Girijā’s Auspicious Journey and the Teaching on Pātivratya

केशसंस्कारकबरीकरकर्णादिभूषणम् । भर्तुरायुष्यमिच्छन्ती दूरयेन्न पतिव्रता

keśasaṃskārakabarīkarakarṇādibhūṣaṇam | bharturāyuṣyamicchantī dūrayenna pativratā

شوہر کی درازیِ عمر چاہنے والی پتिवرتا عورت کو بالوں کی آرائش، کبری، ہاتھ اور کان وغیرہ کے زیورات جیسے سنگھار سے پرہیز کرکے انہیں دور رکھنا چاہیے۔

keśa-saṃskāra-kabarī-kara-karṇa-ādi-bhūṣaṇamornamentation/adornment of hair-dressing, braid, hands, ears, etc.
keśa-saṃskāra-kabarī-kara-karṇa-ādi-bhūṣaṇam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkeśa + saṃskāra + kabarī + kara + karṇa + ādi + bhūṣaṇa (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन); समासः—षष्ठी/तत्पुरुष-प्रायः (keśa-saṃskāra etc. as qualifiers of bhūṣaṇa)
bhartuḥof the husband
bhartuḥ:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootbhartṛ (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Genitive (6th/षष्ठी), Singular (एकवचन)
āyuṣyamlong life, longevity
āyuṣyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootāyuṣya (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन)
icchantīwishing, desiring
icchantī:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootiṣ (इष् धातु)
FormPresent active participle (वर्तमानकाले कर्तरि शतृ), Feminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
dūrayetshould keep away/avoid
dūrayet:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootdūraya (दूरय धातु, णिच् causative of dūrī-kṛ/दूर्)
FormOptative/vidhi-liṅ (विधिलिङ्), Parasmaipada (परस्मैपद), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन)
nanot
na:
Pratiṣedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
FormNegation particle (निषेध-अव्यय)
pativratāa devoted wife (one faithful to her husband)
pativratā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootpati-vratā (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); समासः—तत्पुरुष (pati + vratā)

Suta Goswami

Tattva Level: pasha

Shiva Form: Umāpati

Shakti Form: Pārvatī

Role: nurturing

P
Parvati

FAQs

It teaches that true auspiciousness for a Shaiva household is grounded in restraint and sattvic conduct; outer display is subordinated to inner purity and vow-based devotion (pativrata), which the Purana treats as a dharmic power supporting family well-being.

In Saguna Shiva devotion, the emphasis is on cultivating qualities pleasing to Shiva—simplicity, self-control, and dharma. The verse aligns household life with Shaiva worship by prioritizing inner discipline (a form of offering) over ornamentation.

A practical takeaway is vrata-like restraint and modest living, paired with Shaiva remembrance—daily japa of the Panchakshara ("Om Namaḥ Śivāya") and simple, sattvic observances—rather than focusing on external beautification.