Previous Verse
Next Verse

Shloka 5

कामभस्म-प्रार्थना: रत्याः शङ्करं प्रति विनयः / Rati’s Supplication to Śaṅkara regarding Kāma’s Ashes

सनाथां कुरु मान्देव प्रसन्नो भव शङ्कर । स्वोक्तं सत्यम्विधेहि त्वं दीनबन्धो पर प्रभो

sanāthāṃ kuru māndeva prasanno bhava śaṅkara | svoktaṃ satyamvidhehi tvaṃ dīnabandho para prabho

اے دیو! مجھے سہارا عطا فرما؛ اے شنکر! مجھ پر مہربان ہو۔ جو بات تو نے خود کہی ہے اسے سچ کر کے پورا فرما—اے دین بندھو، اے برتر پروردگار۔

स-नाथाम्(make me) having a protector
स-नाथाम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeAdjective
Rootस (अव्यय/उपसर्गसदृश) + नाथ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine; agreeing with implied ‘माम्’), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (नाथेन सह/युक्ता)
कुरुmake / do
कुरु:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन
माme
मा:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; छान्दस/वैकल्पिक रूप ‘मा’ for ‘माम्’
देवO god
देव:
Sambodhana (सम्बोधन/Vocative)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
प्रसन्नःpleased
प्रसन्नः:
Kartṛ-visheshana (कर्तृविशेषण/Predicate of subject)
TypeAdjective
Rootप्रसन्न (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय-विशेषण (predicative adjective)
भवbe
भव:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, मध्यम-पुरुष, एकवचन
शङ्करO Śaṅkara
शङ्कर:
Sambodhana (सम्बोधन/Vocative)
TypeNoun
Rootशङ्कर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
स्व-उक्तम्what was spoken by you (your utterance)
स्व-उक्तम्:
Karma (कर्म/Object of ‘विधेहि’)
TypeAdjective
Rootस्व (प्रातिपदिक) + उक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; वच् धातु, क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त ‘उक्त’; समासः—तत्पुरुषः (स्वेन उक्तम्)
सत्यम्true
सत्यम्:
Karma-visheshana (कर्मविशेषण/Qualifier of object)
TypeAdjective
Rootसत्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘स्वोक्तम्’ इत्यस्य विशेषणम्
विधेहिfulfil / carry out
विधेहि:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootधा (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, मध्यम-पुरुष, एकवचन; उपसर्गः वि-
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
दीन-बन्धोO friend of the distressed
दीन-बन्धो:
Sambodhana (सम्बोधन/Vocative)
TypeNoun
Rootदीन + बन्धु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (दीनानां बन्धुः)
परO supreme
पर:
Sambodhana-visheshana (सम्बोधनविशेषण)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; ‘प्रभो’ इत्यस्य विशेषणम्
प्रभोO lord
प्रभो:
Sambodhana (सम्बोधन/Vocative)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन

Parvati

Tattva Level: pati

Shiva Form: Umāpati

Mantra: सनाथां कुरु मान्देव प्रसन्नो भव शङ्कर । स्वोक्तं सत्यम्विधेहि त्वं दीनबन्धो पर प्रभो

Type: stotra

Shakti Form: Pārvatī

Role: liberating

S
Shiva
P
Parvati

FAQs

The verse expresses śaraṇāgati (taking refuge) in Śiva as Pati—the compassionate Lord who protects the helpless and makes His grace-effective by fulfilling His own divine word.

It addresses Śaṅkara directly in a personal, Saguna manner—showing that devotion to Śiva (often through Liṅga-upāsanā) culminates in seeking His prasāda (grace) and protection rather than merely worldly outcomes.

A practical takeaway is daily prayerful japa with surrender—especially the Pañcākṣarī (“Om Namaḥ Śivāya”)—offered with bhakti, along with simple Śiva-pūjā (water/abhisheka) while mentally asking for Śiva’s prasannatā (grace).