Previous Verse
Next Verse

Shloka 33

अतिकायवधः

The Slaying of Atikāya

एतेनशतशोदेवादानवाश्चपराजिताः ।रक्षितानि च रक्षांसियक्षाश्चापिनिषूदिताः ।।।।

etena śataśo devā dānavāś ca parājitāḥ | rakṣitāni ca rakṣāṃsi yakṣāś cāpi niṣūditāḥ ||

اسی کے ہاتھوں سینکڑوں دیوتا اور دانَو شکست کھا گئے؛ راکشسوں کی حفاظت کی گئی، اور یَکش بھی قتل کر دیے گئے۔

एतेनby this
एतेन:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन
शतशःby hundreds
शतशः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootशतशस् (अव्यय)
Formपरिमाण/आवृत्ति-अव्यय (adverb: ‘by hundreds’)
देवाःgods
देवाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
दानवाःDanavas (demons)
दानवाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootदानव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
पराजिताःwere defeated
पराजिताः:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootपराजि (धातु)
Formकृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मणि भावः ‘defeated’
रक्षितानिwere protected
रक्षितानि:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootरक्ष् (धातु)
Formकृदन्त (क्त/PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; (रक्षांसि) इत्यस्य विशेषणवत्
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
रक्षांसिRakshasas
रक्षांसि:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootरक्षस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
यक्षाःYakshas
यक्षाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootयक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अवधारण-अव्यय (particle: ‘also/even’)
निषूदिताःwere slain
निषूदिताः:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootनि-√सूद् (धातु)
Formकृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मणि भावः ‘slain’

"By this (boon) hundreds of Devatas and demons were defeated by him, Yakshas were killed, nay Rakshasas were protected."

A
Atikāya
D
Deva
D
Dānava
R
Rākṣasa
Y
Yakṣa

FAQs

The verse underlines responsibility: great strength typically serves one’s own faction; Dharma calls for strength to defend the just, not merely one’s kin-group.

Atikāya’s past victories and his role as a protector of the Rākṣasas are cited to stress his battlefield reputation.

Loyalty and martial effectiveness—though the text implicitly contrasts such loyalty with the higher loyalty owed to Dharma.