Nityā-paṭala-prakaraṇa
The Exposition of the Nityā-paṭala
दंतकर्णज्वरशिरः शूलगुल्मादि कुक्षिजाः । व्रणप्रमेहच्छर्द्यर्शोग्रहण्यामत्रिदोषजाः ॥ ६३ ॥
daṃtakarṇajvaraśiraḥ śūlagulmādi kukṣijāḥ | vraṇapramehacchardyarśograhaṇyāmatridoṣajāḥ || 63 ||
دانت اور کان کے امراض، بخار، سر درد، پیٹ کا درد، گُلْم وغیرہ پیٹ سے پیدا ہونے والی بیماریاں؛ نیز زخم، پرمیہ، قے، بواسیر، گرہنی کا مرض اور آمہ—یہ سب تینوں دوشوں کے بگاڑ سے پیدا ہوتے ہیں۔
Narada (teaching in a technical/śāstric mode within the Third Pada)
Vrata: none
Primary Rasa: shanta
Secondary Rasa: karuna
It frames bodily suffering as a knowable, classifiable consequence of imbalance (tridoṣa), encouraging disciplined living and śāstric understanding so that spiritual practice is supported by health and steadiness.
Indirectly: by identifying ailments that disturb stability of mind and body, it implies that maintaining balance and proper regimen helps sustain regular japa, worship, and vrata-observance—core supports for bhakti.
A technical, śāstra-based listing aligned with classical Ayurveda—especially the tridoṣa framework and digestive pathology (āma, grahaṇī)—useful for practical regimen and ritual readiness.