Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 158

The Recitation of the Thousand Names of Rādhā and Kṛṣṇa (Yugala-Sahasranāma) and Śaraṇāgati-Dharma

Devanagari script

कृष्णबुद्धिः कृष्णसाराकृष्णरूपविहारिणी । कृष्णकान्ता कृष्णधना कृष्णमोहनकारिणी ॥ १५८ ॥

Transliteration

kṛṣṇabuddhiḥ kṛṣṇasārākṛṣṇarūpavihāriṇī | kṛṣṇakāntā kṛṣṇadhanā kṛṣṇamohanakāriṇī || 158 ||

Translation

اُس کی بُدھی کرشن میں قائم ہے؛ اُس کا جوہر کرشن ہے؛ وہ کرشن کے روپ میں ویہار کرتی ہے۔ وہ کرشن کانتا ہے، کرشن ہی اُس کا دھن ہے، اور وہ کرشن کے ذریعے دلوں کو موہ لینے والی ہے۔

Word by Word

• कृष्ण-बुद्धिः: whose mind is fixed on Krishna
• कृष्ण-बुद्धिः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Adjective
• Root: कृष्ण (प्रातिपदिक) + बुद्धि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—कृष्णे बुद्धिः यस्याः (सप्तमी-तत्पुरुष)

• कृष्ण-सारा: whose essence is Krishna
• कृष्ण-सारा: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Adjective
• Root: कृष्ण (प्रातिपदिक) + सार (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—कृष्णः सारः यस्याः/कृष्ण एव सारः (कर्मधारय-भावः)

• कृष्ण-रूप-विहारिणी: sporting in Krishna’s form
• कृष्ण-रूप-विहारिणी: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Adjective
• Root: कृष्ण (प्रातिपदिक) + रूप (प्रातिपदिक) + विहारिणी (कृदन्त; √हृ/विहृ (धातु) + वि- उपसर्ग, णिनि/इनी-प्रत्यय)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; agent noun; समासः—कृष्णरूपे विहरति इति (सप्तमी-तत्पुरुष)

• कृष्ण-कान्ता: Krishna’s beloved
• कृष्ण-कान्ता: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: कृष्ण (प्रातिपदिक) + कान्ता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—कृष्णस्य कान्ता (षष्ठी-तत्पुरुष)

• कृष्ण-धना: for whom Krishna is the wealth
• कृष्ण-धना: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Adjective
• Root: कृष्ण (प्रातिपदिक) + धन (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—कृष्णः धनं यस्याः (बहुव्रीहि-भावः; रूपतः तत्पुरुष)

• कृष्ण-मोहन-कारिणी: causing Krishna’s enchantment
• कृष्ण-मोहन-कारिणी: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Adjective
• Root: कृष्ण (प्रातिपदिक) + मोहन (प्रातिपदिक/कृदन्त-भाव) + कारिणी (कृदन्त; √कृ (धातु), णिनि/इनी-प्रत्यय)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; agent noun; समासः—कृष्णस्य मोहनं करोति इति (षष्ठी-तत्पुरुष)

Speaker

Narada (in the Narada–Sanatkumara dialogue context)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Krishna

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It presents the bhakta’s ideal identity: mind, essence, joy, love, and wealth are all centered on Krishna, showing total absorption (ananya-bhakti) as the core spiritual attainment.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti is shown as exclusive orientation—Krishna becomes the devotee’s thought (buddhi), inner substance (sāra), delight (vihāra), beloved (kānta), and treasure (dhana), culminating in a devotional presence that naturally influences others.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

The verse models stuti/namāvali-style composition—using repeated epithets and semantic stacking—useful for chandas-aligned recitation and devotional pedagogy (a practical application of Sanskrit poetics and liturgical usage rather than a ritual manual).