Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 15

The Exposition of Nṛsiṁha Worship-Mantras, Nyāsa, Mudrās, Yantras, Kavaca, and Nṛsiṁha Gāyatrī

Devanagari script

मृत्युमृत्युं ततः शौरिर्भानोर्नारायणान्वितः । नृहरेर्द्वाविंशदर्णोऽय मन्त्रः साम्राज्यदायकः ॥ १५ ॥

Transliteration

mṛtyumṛtyuṃ tataḥ śaurirbhānornārāyaṇānvitaḥ | nṛharerdvāviṃśadarṇo'ya mantraḥ sāmrājyadāyakaḥ || 15 ||

Translation

اس کے بعد ‘مِرتیو-مِرتیو’ منتر ہے؛ پھر شَوری کا منتر؛ پھر بھانو کا منتر جو نامِ نارائن کے ساتھ مقرون ہے۔ یہ نِرہری (نرسِمْہ) کا بائیس اکشری منتر ہے جو سلطنت و اقتدار عطا کرتا ہے۔

Word by Word

• मृत्युमृत्युम्: the ‘death of death’ (conqueror of death)
• मृत्युमृत्युम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: मृत्यु-मृत्यु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; समासः कर्मधारयः (मृत्युः एव मृत्युः = ‘मृत्युमृत्युः’)

• ततः: then/thereafter
• ततः: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb) ‘ततः’ = ‘thereafter/then’

• शौरिः: Śauri (Vishnu/Krishna epithet)
• शौरिः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शौरि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• भानोः: of the Sun
• भानोः: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: भानु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन

• नारायण-अन्वितः: endowed with/associated with Nārāyaṇa
• नारायण-अन्वितः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: नारायण (प्रातिपदिक) + अन्वित (कृदन्त, √इ ‘to go’/अन्वि- ‘to accompany’)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कृदन्त-विशेषण ‘अन्वित’ (युक्त/समन्वित); समासः तत्पुरुषः (नारायणेन अन्वितः)

• नृहरेः: of Nṛhari (Narasimha)
• नृहरेः: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: नृहरि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

• द्वाविंशत्-अर्णः: having twenty-two syllables
• द्वाविंशत्-अर्णः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: द्वाविंशत् (संख्या-प्रातिपदिक) + अर्ण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः द्विगुः (द्वाविंशतिः अर्णानि यस्य सः)

• अयम्: this
• अयम्: Visheshya (विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• मन्त्रः: mantra
• मन्त्रः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मन्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• साम्राज्य-दायकः: bestowing sovereignty
• साम्राज्य-दायकः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: साम्राज्य (प्रातिपदिक) + दायक (कृदन्त, √दा ‘to give’ + ण्वुल्)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कृदन्त-विशेषण ‘दायक’; समासः तत्पुरुषः (साम्राज्यं ददाति)

Speaker

Sanatkumara (teaching Narada in a Vedanga/mantra-vidya context)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: vira

Characters & Entities

• Vishnu
• Narayana
• Nrisimha (Nṛhari)
• Sauri
• Bhanu (Surya)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It classifies potent protective and success-bestowing mantras, culminating in a 22-syllable Nṛsiṃha (Nṛhari) mantra presented as capable of overcoming fear and granting worldly authority when practiced with discipline.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

By naming Viṣṇu through epithets like Śauri, Nārāyaṇa, and Nṛhari, the verse frames mantra-japa as a focused form of bhakti—devotion expressed through sacred sound and remembrance of the Lord’s protecting power.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It reflects mantra-vidyā and akṣara-count awareness (a technical feature aligned with Śikṣā/phonetics), indicating that syllable-structure and correct recitation are essential for the intended ritual and spiritual results.