Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 27

Dharmopadeśa-Śānti: Rules of Impurity, Expiations, and Ancestor Rites

Devanagari script

चाण्डालपुल्पसानां च भुक्त्वा हत्वा च योषितम् । कृच्छ्रार्ध्दमाचरेज्ज्ञानादज्ञानादैन्दवद्वयम् ॥ २७ ॥

Transliteration

cāṇḍālapulpasānāṃ ca bhuktvā hatvā ca yoṣitam | kṛcchrārdhdamācarejjñānādajñānādaindavadvayam || 27 ||

Translation

چاندال یا پُلبَس قوم کا کھانا کھا لینے پر، یا کسی عورت کو قتل کر دینے پر—جان بوجھ کر ہو یا نادانستہ—کِرِچّھر پرायشچت کا آدھا حصہ ادا کرے؛ اور ساتھ ہی دو ‘ایندَو’ (قمری) ورت بھی رکھے۔

Word by Word

• चाण्डाल-पुल्पसानाम्: of caṇḍālas and pulpasas
• चाण्डाल-पुल्पसानाम्: सम्बन्ध (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: चाण्डाल (प्रातिपदिक) + पुल्पस (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; समासः—द्वन्द्व (चाण्डालाश्च पुल्पसाश्च)

• च: and
• च: समुच्चय (Coordinator)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयबोधक

• भुक्त्वा: having eaten
• भुक्त्वा: पूर्वकाल (Pūrvakāla)
• Type: Verb
• Root: √भुज् (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund)

• हत्वा: having killed
• हत्वा: पूर्वकाल (Pūrvakāla)
• Type: Verb
• Root: √हन् (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund)

• च: and
• च: समुच्चय (Coordinator)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयबोधक

• योषितम्: a woman
• योषितम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: योषित् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• कृच्छ्र-अर्धम्: half of the kṛcchra penance
• कृच्छ्र-अर्धम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: कृच्छ्र (प्रातिपदिक) + अर्ध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—तत्पुरुष (कृच्छ्रस्य अर्धम्)

• आचरेत्: should perform
• आचरेत्: क्रिया (Kriyā/Predicate)
• Type: Verb
• Root: आ-√चर् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• ज्ञानात्: knowingly
• ज्ञानात्: हेतु (Hetu/Cause)
• Type: Noun
• Root: ज्ञान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन

• अज्ञानात्: unknowingly
• अज्ञानात्: हेतु (Hetu/Cause)
• Type: Noun
• Root: अज्ञान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन

• ऐन्दव-द्वयम्: a pair of āindava (cāndrāyaṇa) observances
• ऐन्दव-द्वयम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: ऐन्दव (प्रातिपदिक) + द्वय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—द्विगु (द्वे ऐन्दवे—‘two cāndrāyaṇas’)

Speaker

Sage Nārada (teaching prāyaścitta within a dharma instruction section)

Vrata Kalpa

Vrata: Kṛcchra (half) and Aindava (two moon-related fasts)

Verse Rasa

Primary Rasa: karuna

Secondary Rasa: shanta

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It frames expiation (prāyaścitta) as a dhārmic method to restore inner and ritual purity after serious transgressions, emphasizing corrective discipline rather than despair.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Indirectly: by prescribing purification vows, it prepares the practitioner for steady worship and mantra-japa, since bhakti in Purāṇic practice is supported by śauca (purity) and vrata (vowed restraint).

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Kalpa/Smārta-ritual know-how is implied—how to apply prāyaścitta categories (like Kṛcchra) and vrata observances (Aindava fasts) based on the nature and intent (jñāta/ajñāta) of the act.