Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 20

The Outline (Anukramaṇī) of the Viṣṇu Purāṇa

Devanagari script

नानाविद्यास्तथा प्रोक्ताः सर्वलोकोपकारिकाः । एतद्विष्णुपुराणं वै सर्वशास्त्रार्थसंग्रहम् ॥ २० ॥

Transliteration

nānāvidyāstathā proktāḥ sarvalokopakārikāḥ | etadviṣṇupurāṇaṃ vai sarvaśāstrārthasaṃgraham || 20 ||

Translation

یوں طرح طرح کی ودیائیں بیان کی گئیں جو تمام جہانوں کے لیے نفع بخش ہیں۔ بے شک یہ وِشنو پران تمام شاستروں کے لبِّ لباب کا مجموعہ ہے۔

Word by Word

• नाना-विद्याः: various sciences/knowledges
• नाना-विद्याः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नाना + विद्या (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; समासः कर्मधारयः (नानाः विद्याः)

• तथा: also
• तथा: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थे (also)

• प्रोक्ताः: have been stated
• प्रोक्ताः: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + वच् (धातु) → प्रोक्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; 'have been declared'

• सर्व-लोक-उपकारिकाः: beneficial to all people
• सर्व-लोक-उपकारिकाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व + लोक + उपकारिक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; समासः तत्पुरुषः (सर्वलोकानाम् उपकारिण्यः/उपकारिकाः)

• एतत्: this
• एतत्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; सर्वनाम

• विष्णु-पुराणम्: Viṣṇu Purāṇa
• विष्णु-पुराणम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: विष्णु + पुराण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (विष्णोः पुराणम्)

• वै: indeed
• वै: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: निश्चयार्थक-अव्यय (particle of emphasis/indeed)

• सर्व-शास्त्र-अर्थ-संग्रहम्: a compendium of the meanings of all śāstras
• सर्व-शास्त्र-अर्थ-संग्रहम्: Samanaadhikarana/Predicate (विशेष्य-विशेषणभाव/विधेय)
• Type: Noun
• Root: सर्व + शास्त्र + अर्थ + संग्रह (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; समासः तत्पुरुषः (सर्वशास्त्राणाम् अर्थानां संग्रहः)

Speaker

Sage Narada (in the anukramanika-style summary discourse, traditionally framed within Narada–Sanatkumara dialogue)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

Characters & Entities

• Vishnu
• Vishnu Purana

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It affirms that diverse forms of sacred knowledge are meant for universal welfare and highlights the Viṣṇu Purāṇa as an authoritative condensation of śāstric meaning—guiding seekers toward dharma and devotion centered on Viṣṇu.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

By praising the Viṣṇu Purāṇa as the collected essence of all śāstras, it implies that devotion to Viṣṇu is not separate from scriptural wisdom but is supported by it as a distilled, accessible teaching for all.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Rather than naming a specific Vedāṅga (like Vyākaraṇa or Jyotiṣa), the verse emphasizes the integrative function of Purāṇic teaching—summarizing and making the broader śāstric tradition practically usable for the welfare of people.