Shloka 5
Jājali’s Austerities and the Summons to Tulādhāra (जाजलि–तुलाधार-इतिहासः)
यस्तान् पाशान् वशे कृत्वा त॑ वृक्षमपकर्षति । गत: स दुःखयोरन्तं जरामरणयोर्द्धयो:,जो उन वासनाके बन्धनोंको वशमें करके वैराग्यरूप शस्त्रद्वारा उस काम-वृक्षको काट डालता है, वह मनुष्य जरा और मृत्युजनित दोनों प्रकारके दुःखोंसे पार हो जाता है
yastān pāśān vaśe kṛtvā taṁ vṛkṣam apakarṣati | gataḥ sa duḥkhayor antaṁ jarāmaraṇayor dvayoḥ ||
ویاس نے کہا—جو ان خواہشات کے پھندوں کو قابو میں کر کے بےرغبتی کے ہتھیار سے اس کام-درخت کو کاٹ ڈالتا ہے، وہ بڑھاپے اور موت سے پیدا ہونے والے دونوں طرح کے دکھوں سے پار ہو جاتا ہے۔
व्यास उवाच
Educational Q&A
Master the binding impulses of attachment and sever the root of desire through vairāgya (dispassion). This inner conquest leads beyond the existential sufferings associated with aging and death.
In a didactic passage of the Śānti Parva, Vyāsa presents a metaphor: attachments are ‘nooses’ and desire is a ‘tree.’ The one who controls the nooses and cuts down the tree is described as transcending the dual suffering of old age and death.