अन्नदान-प्रशंसा (Praise of the Gift of Food) | Annadāna-Praśaṃsā
आशीविषसमेभ्यश्ष तेभ्यो रक्षस्व भारत । तान् युक्तैरुपजिज्ञास्यस्तथा द्विजवरोत्तमान्
bhīṣma uvāca | āśīviṣa-samebhyaś ca tebhyo rakṣasva bhārata | tān yuktair upajijñāsyas tathā dvija-varottamān |
بھیشم نے کہا—اے بھارت (یُدھشٹھِر)! ایسے لوگوں سے اپنی حفاظت کرو جو زہریلے سانپوں کے مانند ہیں۔ قابل کارندوں (دوتوں) کے ذریعے اُن برتر برہمن رشیوں کا باریک بینی سے سراغ لگاؤ اور پہچانو—جو نہ دیوتاؤں سے کچھ چاہتے ہیں نہ انسانوں سے، جو ہمیشہ قناعت میں رہتے ہیں اور جو کچھ بے مانگے مل جائے اسی پر گزارا کرتے ہیں۔ انہیں پا کر دعوت دو اور روز بروز کامل مہمان نوازی اور پورے احترام کے ساتھ ان کی تعظیم کرو؛ کیونکہ ایسے قابلِ پرستش تپسوی اگر رنجیدہ کیے جائیں تو زہر بردار سانپ کی طرح ہولناک ہو جاتے ہیں۔ اس لیے خادموں اور ضروری سامان کے ساتھ، ہر جائز آسائش دینے والی خانہ داری پیش کر کے ان کا نِتّیہ پورا سَتکار کرو۔
भीष्म उवाच
A ruler must actively seek out truly content, desireless, and self-sustaining Brahmin sages and honor them consistently. Neglecting or distressing such persons is dangerous, because their anger—born of injury or disrespect—can be as deadly as a venomous snake. The ethical thrust is vigilant respect, protection of dharma through hospitality, and prudent governance.
In the Anushasana Parva, Bhishma instructs Yudhishthira on righteous conduct and royal duties. Here he warns Yudhishthira to identify eminent Brahmins through reliable agents and to invite and honor them regularly, emphasizing that if such ascetics are made unhappy they can become formidable, hence the king should safeguard himself by proper reverence and support.