Home›Kurma Purana›Uttara Bhaga›Adhyaya 30›Shloka 17
←Previous Verse
Next Verse→

Kurma Purana — Uttara Bhaga, Shloka 17

Prāyaścitta for Mahāpātakas — Brahmahatyā, Association with the Fallen, and Tīrtha-Based Purification

Devanagari script

अकामतः कृते पापे प्रायश्चित्तमिदं शुभम् / कामतो मरणाच्छुद्धिर्ज्ञेया नान्येन केनचित्

Transliteration

akāmataḥ kṛte pāpe prāyaścittamidaṃ śubham / kāmato maraṇācchuddhirjñeyā nānyena kenacit

Translation

جو گناہ بے ارادہ سرزد ہو، اس کے لیے یہ مبارک کفّارہ مقرر ہے؛ مگر جو گناہ جان بوجھ کر کیا جائے، اس کی پاکی صرف موت سے ہی سمجھی جائے—کسی اور ذریعے سے نہیں۔

Word by Word
अकामतःunintentionally
अकामतः:
हेतु/निमित्त (Cause/Reason)
TypeIndeclinable
Rootअ + काम (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (ablatival adverb) ‘-तः’; अर्थः ‘अकामेन/अनिच्छया’
कृतेwhen committed
कृते:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeAdjective
Root√कृ (धातु)
Formकृत-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (PPP), नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; ‘पापे’ इत्यस्य विशेषणम्; अर्थः ‘कृते/सम्पन्ने’
पापेin a sin
पापे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootपाप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
प्रायश्चित्तम्expiation
प्रायश्चित्तम्:
कर्ता/विधेय (Predicate nominative)
TypeNoun
Rootप्रायश्चित्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (प्रायः + चित्तम्/चित्तं इति व्युत्पत्तिः; रूढिः ‘expiation’)
इदम्this
इदम्:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootइदं (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘प्रायश्चित्तम्’ इत्यस्य विशेषणम्
शुभम्auspicious/beneficial
शुभम्:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘प्रायश्चित्तम्’ इत्यस्य विशेषणम्
कामतःintentionally
कामतः:
हेतु/निमित्त (Cause/Reason)
TypeIndeclinable
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त ‘-तः’; अर्थः ‘कामेन/इच्छया’
मरणात्from death; by dying
मरणात्:
अपादान (Apādāna/Source)
TypeNoun
Rootमरण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन
शुद्धिःpurification
शुद्धिः:
कर्ता/विधेय (Predicate nominative)
TypeNoun
Rootशुद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
ज्ञेयाis to be known (as)
ज्ञेया:
विधेय-विशेषण (Predicative qualifier)
TypeAdjective
Root√ज्ञा (धातु)
Formतव्यत्-प्रत्ययान्त कृदन्त (gerundive/future passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘शुद्धिः’ इत्यस्य विधेय-विशेषणम्; अर्थः ‘ज्ञातव्या’
नnot
न:
निषेध (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध-निपात (negation)
अन्येनby any other
अन्येन:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन; ‘केनचित्’ इत्यस्य विशेषणम्
केनचित्by anyone (else)
केनचित्:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + चित् (अव्यय-प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चित-प्रयोग (indefinite)
Speaker

Traditional dharma-instruction voice (Purāṇic narrator conveying dharmaśāstra-like teaching within the Kurma Purana’s discourse)

Verse Rasa

Primary Rasa: raudra

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities
P
Prāyaścitta
P
Pāpa
Ś
Śuddhi

FAQs

Indirectly: it assumes moral causality (karma) and the necessity of inner purification; in the Kurma Purana’s broader teaching, such purification supports steadiness of mind required for realizing the Self beyond sin and merit.

The verse itself is dharma-oriented (prāyaścitta), but it complements Kurma Purana Yoga by insisting on purification of conduct and intention—ethical cleansing as a prerequisite for higher disciplines such as mantra-japa, vrata, and Pāśupata-style restraint.

Not explicitly; yet its dharma framework fits the Kurma Purana’s integrative approach where devotion and discipline—whether framed through Śaiva (Pāśupata) or Vaiṣṇava devotion—share the same ethical foundation of intention, restraint, and purification.

←Previous Verse
Next Verse→