Previous Verse
Next Verse

Shloka 43

महादेव्याः आविर्भाव-रूपान्तर-विहारवर्णनम्

Manifestation, Forms, and Divine Play of the Mahādevī

वैश्यं दशविशामर्थे विशां वा दण्डयेत्तथा / तथा शतविशामर्थे द्विजमेकं तु दण्डयेत्

vaiśyaṃ daśaviśāmarthe viśāṃ vā daṇḍayettathā / tathā śataviśāmarthe dvijamekaṃ tu daṇḍayet

دس وِشوں کے برابر سزا کے جرم میں ویشیہ کو، اور اسی طرح وِش کو سزا دی جائے؛ اور سو وِشوں کے برابر ہو تو ایک دِویج کو سزا دی جائے۔

vaiśyama Vaiśya (person)
vaiśyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvaiśya (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन)
daśa-viśām-arthein the matter/value of ten viśas
daśa-viśām-arthe:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootdaśa (संख्या-प्रातिपदिक) + viś (viśa/viśā, प्रातिपदिक) + artha (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Locative (7th/सप्तमी), Singular (एकवचन); समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (viśām arthaḥ) with numeral qualifier (daśa)
viśāmof viśas (units/coins)
viśām:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootviś (viśa/viśā, प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Genitive (6th/षष्ठी), Plural (बहुवचन)
or
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootvā (अव्यय)
FormParticle/alternative marker (विकल्पार्थक-अव्यय)
daṇḍayetshould punish
daṇḍayet:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootdaṇḍ (दण्ड्, धातु)
FormOptative/vidhiliṅ (विधिलिङ्), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन), Parasmaipada (परस्मैपद)
tathāthus/likewise
tathā:
Kriya-visheṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
FormAdverb (क्रियाविशेषण-अव्यय)
tathālikewise
tathā:
Kriya-visheṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
FormAdverb (क्रियाविशेषण-अव्यय)
śata-viśām-arthein the matter/value of a hundred viśas
śata-viśām-arthe:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootśata (संख्या-प्रातिपदिक) + viś (viśa/viśā, प्रातिपदिक) + artha (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Locative (7th/सप्तमी), Singular (एकवचन); समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (viśām arthaḥ) with numeral qualifier (śata)
dvijama twice-born (Brahmin etc.)
dvijam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdvija (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन)
ekamone
ekam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rooteka (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन); विशेषणम् (qualifying dvijam)
tubut/indeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormParticle/emphasis-contrast (अवधारण/विरोधार्थक-अव्यय)
daṇḍayetshould punish
daṇḍayet:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootdaṇḍ (दण्ड्, धातु)
FormOptative/vidhiliṅ (विधिलिङ्), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन), Parasmaipada (परस्मैपद)