Previous Verse
Next Verse

Shloka 58

दिक्पालादि-शिवलोकान्तर-कथनम्

Account of the Dikpālas and Intervening Realms toward Śiva’s Worlds

अन्याश्च शक्तयस्तारानामधेयाः सहस्रशः / सन्ति तस्यैव निकटे सा कक्षा तत्प्र पूरिता

anyāśca śaktayastārānāmadheyāḥ sahasraśaḥ / santi tasyaiva nikaṭe sā kakṣā tatpra pūritā

اور بھی ہزاروں طاقتیں، جو تاروں کے ناموں سے موسوم ہیں، اسی کے قریب موجود ہیں؛ وہ مدار ان کی روشنی سے بھرپور ہے۔

अन्याःother
अन्याः:
कर्तृ (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन
and
:
सम्बन्ध (connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक निपात (conjunction)
शक्तयःpowers/energies
शक्तयः:
कर्ता (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन
तारानामधेयाःnamed after the stars
तारानामधेयाः:
कर्तृ-विशेषण (Agent-qualifier)
TypeAdjective
Rootतारा + नामधेय (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (ताराणां नामधेयाः = having the names of stars)
सहस्रशःby the thousand; in thousands
सहस्रशः:
क्रियाविशेषण (adverbial)
TypeIndeclinable
Rootसहस्रशस् (अव्यय)
Formअव्यय, परिमाणवाचक क्रियाविशेषण (distributive adverb: 'by thousands')
सन्तिare/exist
सन्ति:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन
तस्यof him/its
तस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी/Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन
एवindeed/just
एव:
सम्बन्ध (particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक निपात (emphatic particle)
निकटेnear
निकटे:
अधिकरण (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootनिकट (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन
साthat
सा:
कर्ता (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
कक्षाorbit/zone/belt
कक्षा:
कर्ता-समानााधिकरण (Subject complement)
TypeNoun
Rootकक्षा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
तत्प्रपूरिताfilled with that/therewith
तत्प्रपूरिता:
कर्तृ-विशेषण/विधेय (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootतत् + प्र + पूरित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; भूतकर्मणि कृदन्त (PPP) √पॄ (पूरणे) 'filled'; उपसर्ग: प्र-; षष्ठी-तत्पुरुष (तत्-प्रपूरिता = तेन प्रपूरिता)