Shloka 75
Śrīpura-Nirmāṇa-Prastāva (Inquiry into Śrīpura and its Construction) / “The Proposal to Build Śrīpura”
Devanagari script
पञ्चलोहमयः शालः पूर्वशालसमाकृतिः / तयोर्मध्ये मही प्रोक्ता मन्दारद्रुमवाटिका
Transliteration
pañcalohamayaḥ śālaḥ pūrvaśālasamākṛtiḥ / tayormadhye mahī proktā mandāradrumavāṭikā
Translation
پانچ دھاتوں سے بنا ہوا ایک شال تھا، جو پہلے شال ہی کی مانند صورت رکھتا تھا۔ ان دونوں کے درمیان کی زمین کو ‘مندار درختوں کی واٹیکا’ کہا گیا ہے۔
Word by Word
पञ्च-लोह-मयःmade of five metals
पञ्च-लोह-मयः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपञ्च (संख्या; प्रातिपदिक) + लोह (प्रातिपदिक) + मय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; तद्धितान्त ‘मयट्’ (made of); समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (पञ्चलोहानां मयः)
शालःa hall/pavilion
शालः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
पूर्व-शाल-समाकृतिःhaving the form of the earlier hall
पूर्व-शाल-समाकृतिः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपूर्व (प्रातिपदिक) + शाल (प्रातिपदिक) + समाकृति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; समाकृति = ‘आकृति/रूप’; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (पूर्वशालस्य समाकृतिः)
तयोःof the two
तयोः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम; प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी (6), द्विवचन; ‘of the two’
मध्येin the middle/between
मध्ये:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootमध्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; स्थानाधिकरण
महीthe ground/earth (area)
मही:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमही (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
प्रोक्ताis said/declared
प्रोक्ता:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रोक्त (कृदन्त; √वच् कथने, उपसर्ग प्र-)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि/भूतकृत्-विशेषण; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘said/declared’ (passive participle agreeing with मही)
मन्दार-द्रुम-वाटिकाa grove/garden of mandāra trees
मन्दार-द्रुम-वाटिका:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमन्दार (प्रातिपदिक) + द्रुम (प्रातिपदिक) + वाटिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (मन्दारद्रुमाणां वाटिका)