Previous Verse
Next Verse

Shloka 100

Śrīpura-Nirmāṇa-Prastāva (Inquiry into Śrīpura and its Construction) / “The Proposal to Build Śrīpura”

गौरीगुरुत्वश्लाघार्थं प्राप्तकामो ऽप्यहं तपः / कृतवान्मन्त्रिणीनाथे तत्त्वंमत्तनया भव

gaurīgurutvaślāghārthaṃ prāptakāmo 'pyahaṃ tapaḥ / kṛtavānmantriṇīnāthe tattvaṃmattanayā bhava

گوری کی گُروتا اور عظمت کی ستائش کے لیے، خواہش پوری ہونے کے باوجود میں نے تپسیا کی ہے۔ اے منترِنی ناتھ، تو حقیقتاً میری بیٹی بن۔

gaurī-gurutva-ślāghā-arthamfor praising Gaurī’s greatness
gaurī-gurutva-ślāghā-artham:
Prayojana (प्रयोजन/Purpose adjunct)
TypeNoun
Rootgaurī (प्रातिपदिक) + gurutva (प्रातिपदिक) + ślāghā (प्रातिपदिक) + artha (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन (Singular), नपुंसकलिङ्ग (Neuter); बहुपद-तत्पुरुषः (gauryāḥ gurutvasya ślāghāyāḥ artham = for the praise of Gaurī’s greatness)
prāpta-kāmaḥone whose desire is fulfilled
prāpta-kāmaḥ:
Visheshana (विशेषण/Qualifier of ahaṃ)
TypeAdjective
Rootprāp (धातु) → prāpta (कृदन्त) + kāma (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (Nominative), एकवचन, पुल्लिङ्ग; बहुव्रीहिः (yasya kāmaḥ prāptaḥ = whose desire is fulfilled)
apieven/also
api:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle: even/also)
ahamI
aham:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (Nominative/कर्ता), एकवचन (Singular), उत्तमपुरुष-सर्वनाम (1st person pronoun)
tapaḥausterity/penance
tapaḥ:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Roottapas (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन (Singular), नपुंसकलिङ्ग (Neuter)
kṛtavān(have) done/performed
kṛtavān:
Kriya (क्रिया/Verbal predicate)
TypeVerb
Rootkṛ (धातु) → kṛtavat (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (Past active participle/क्तवत्), प्रथमा, एकवचन, पुल्लिङ्ग; कर्तरि प्रयोग (used with implied 'asmi')
mantriṇī-nāthein/at the lord of the minister’s daughter/wife
mantriṇī-nāthe:
Adhikarana (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootmantriṇī (प्रातिपदिक) + nātha (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी (Locative/अधिकरण), एकवचन, पुल्लिङ्ग; षष्ठी-तत्पुरुषः (mantriṇyāḥ nāthe = in/at the lord of the minister-woman)
tattvamthe truth/reality
tattvam:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Roottattva (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन, नपुंसकलिङ्ग
mat-tanayāby/with my daughter
mat-tanayā:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + tanayā (प्रातिपदिक)
Formतृतीया (Instrumental/करण), एकवचन, स्त्रीलिङ्ग; षष्ठी-तत्पुरुषः (mama tanayā = by/with my daughter)
bhavabecome
bhava:
Kriya (क्रिया/Imperative)
TypeVerb
Rootbhū (धातु)
Formलोट् (Imperative/आज्ञा), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन, परस्मैपद