Previous Verse
Next Verse

Shloka 95

भण्डपुत्रशोकः (Bhaṇḍa’s Lament for His Sons) — Lalitopākhyāna Episode

उरोभिर्मर्दयन्तश्च शैलवप्रसमप्रभैः / पिंषन्तश्च पदाघातैः पीनैर्घ्नन्तस्तथोदरैः

urobhirmardayantaśca śailavaprasamaprabhaiḥ / piṃṣantaśca padāghātaiḥ pīnairghnantastathodaraiḥ

وہ پہاڑی فصیل جیسے مضبوط سینوں سے روندتے، بھاری پاؤں کے ضربوں سے پیس دیتے، اور موٹے پیٹوں سے بھی ٹکر مار کر گراتے تھے۔

urobhiḥwith (their) chests
urobhiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rooturas (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Instrumental (3rd/तृतीया), Plural
mardayantaḥcrushing, pressing down
mardayantaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootmṛd (धातु)
FormCausative present active participle (ṇic + शतृ), Masculine, Nominative (1st/प्रथमा), Plural; 'crushing'
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक अव्यय)
śaila-vapra-sama-prabhaiḥwith (chests) like mountain-ramparts
śaila-vapra-sama-prabhaiḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootśaila + vapra + sama + prabha (प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter, Instrumental (3rd/तृतीया), Plural; agrees with 'urobhiḥ'; tatpuruṣa: śaila-vapra-sadṛśa-prabhā (having the appearance/solidity like a mountain-rampart)
piṃṣantaḥgrinding, pounding
piṃṣantaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootpiṣ (धातु)
FormVartamāna-kṛdanta (present active participle/शतृ), Masculine, Nominative (1st/प्रथमा), Plural
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक अव्यय)
padāghātaiḥwith foot-strikes
padāghātaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootpada + āghāta (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental (3rd/तृतीyaa), Plural; tatpuruṣa: padena āghātāḥ (blows with the foot)
pīnaiḥswollen, massive
pīnaiḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpīna (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental (3rd/तृतीया), Plural; agreeing with 'udaraḥ/udaraiḥ' (or implied instruments)
ghnantaḥstriking, killing
ghnantaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Roothan (धातु)
FormVartamāna-kṛdanta (present active participle/शतृ), Masculine, Nominative (1st/प्रथमा), Plural
tathālikewise, also
tathā:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
FormAdverb (प्रकारवाचक अव्यय)
udaraiḥwith (their) bellies
udaraiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootudara (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Instrumental (3rd/तृतीया), Plural