Shloka 41
Ābhūta-saṃplava & Loka-vibhāga
Dissolution Threshold and the Fourteen Abodes
Devanagari script
भूर्लोकवासिनः सर्वे उन्नादास्तु रसात्मकाः / भुवि स्वर्गे च ये सर्वे सोमपा आज्यपाश्च ते
Transliteration
bhūrlokavāsinaḥ sarve unnādāstu rasātmakāḥ / bhuvi svarge ca ye sarve somapā ājyapāśca te
Translation
بھورلوک کے رہنے والے سب کے سب رَس سے بھرپور اور جوشیلے ہیں۔ اور بھُوَہ اور سَوَرگ میں جو سب ہیں، وہ سوم پینے والے اور آجیَ (گھی) پینے والے ہیں۔
Word by Word
भूः-लोक-वासिनःinhabitants of Bhūrloka
भूः-लोक-वासिनः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभूः (प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक) + वासिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; उपपद-तत्पुरुष/षष्ठी-तत्पुरुष (भूर्लोके वासिनः)
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; विशेषण
उन्नादाःloud-sounding/uproarious ones
उन्नादाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootउन्नाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/अनुवादबोधक अव्यय (particle)
रस-आत्मकाःconsisting of essence/juice (rasa)
रस-आत्मकाः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootरस (प्रातिपदिक) + आत्मक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (रसस्य आत्मकाः = consisting of rasa)
भुविin Bhuvar-loka / in the mid-region
भुवि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootभुवि/भू (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; अधिकरण (locative)
स्वर्गेin Svarga
स्वर्गे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्वर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; अधिकरण
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
येwho
ये:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; सम्बन्धसूचक सर्वनाम
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; विशेषण
सोम-पाःSoma-drinkers
सोम-पाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक) + पा (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; उपपद-तत्पुरुष (सोमं पिबन्ति)
आज्य-पाःghee-drinkers
आज्य-पाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootआज्य (प्रातिपदिक) + पा (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; उपपद-तत्पुरुष (आज्यं पिबन्ति)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन