Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

Bhaṇḍāsuraprādurbhāva

Rise and Consecration of Bhaṇḍāsura

हिरण्याय तु यद्दत्तं किरीटं ब्रह्मणा पुरा / सजीवमविनाश्यं च दैत्येन्द्रैरपि भूषितम् / दधौ भृगुसुतोत्सृष्टं भण्डो बालार्कसन्निभम्

hiraṇyāya tu yaddattaṃ kirīṭaṃ brahmaṇā purā / sajīvamavināśyaṃ ca daityendrairapi bhūṣitam / dadhau bhṛgusutotsṛṣṭaṃ bhaṇḍo bālārkasannibham

وہ تاج جو برہما نے قدیم زمانے میں ہِرَنیہ کو دیا تھا—جاندار اور لازوال، جسے دیتیہ اندروں نے بھی آراستہ کیا تھا—بھِرگو کے پتر (شُکْر) کے عطا کردہ، نوخیز سورج سا درخشاں، اسے بھنڈ نے پہن لیا۔

hiraṇyāyafor Hiraṇya
hiraṇyāya:
Sampradāna (सम्प्रदान)
TypeNoun
Roothiraṇya (हिरण्य प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (सम्प्रदान), एकवचन
tuindeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (तु अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/पादपूरण
yatwhich
yat:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootyad (यद् सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्धसूचक सर्वनाम (relative)
dattamgiven
dattam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeVerb
Rootdā (दा धातु)
Formक्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘given’
kirīṭamcrown
kirīṭam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkirīṭa (किरीट प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
brahmaṇāby Brahmā
brahmaṇā:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootbrahman (ब्रह्मन् प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण/कर्ता-हेतु), एकवचन
purāformerly
purā:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Rootpurā (पुरा अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (formerly)
sa-jīvamliving; with life
sa-jīvam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsa+jīva (स + जीव प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; उपपद-तत्पुरुष (saha jīvena)
avināśyamimperishable
avināśyam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Roota+vināśya (अ + विनाश्य प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; नञ्-प्रत्ययान्त (imperishable)
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (च अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
daitya-indraiḥby the lords of the Daityas
daitya-indraiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootdaitya+indra (दैत्य + इन्द्र प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (daityānām indraiḥ)
apieven; also
api:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अपि अव्यय)
Formअव्यय; अपि = ‘also/even’ (समुच्चय/सम्भावना)
bhūṣitamadorned
bhūṣitam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeVerb
Rootbhūṣ (भूष् धातु)
Formक्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘adorned’
dadhauwore; bore
dadhau:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootdhā (धा धातु)
Formलिट् (परस्मैपद), प्रथमपुरुष, एकवचन; perfect (he put on/bore)
bhṛgu-suta-utsṛṣṭambestowed by Bhṛgu’s son
bhṛgu-suta-utsṛṣṭam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootbhṛgu+suta+utsṛṣṭa (भृगु + सुत + उत्सृष्ट प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (bhṛgusutasya utsṛṣṭam)
bhaṇḍaḥBhaṇḍa (name)
bhaṇḍaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootbhaṇḍa (भण्ड प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (कर्ता), एकवचन
bāla-arka-sannibhamlike the rising sun
bāla-arka-sannibham:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootbāla+arka+sannibha (बाल + अर्क + सन्निभ प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष (bālārkasya iva sannibham)