Shloka 158
मन्वन्तरानुक्रमवर्णनम् (Enumeration of Manvantara Cycles) — with focus on Svārociṣa Manvantara
Devanagari script
सर्वकामदुघा गावः पृटके पुटके मधु / एतस्मिन्नेव काले तु यजतस्तस्य वै मखे
Transliteration
sarvakāmadughā gāvaḥ pṛṭake puṭake madhu / etasminneva kāle tu yajatastasya vai makhe
Translation
گائیں ہر خواہش پوری کرنے والی تھیں؛ پٹکے پٹکے میں شہد تھا۔ اسی وقت یجمان اپنے یَجْن میں آہوتی دے رہا تھا۔
Word by Word
सर्वकामदुघाःyielding all desires
सर्वकामदुघाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व-काम-दुघा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणम् (fem. nom. pl. adjective)
गावःcows
गावः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन (fem. nom. pl.)
पृटकेin the pṛṭaka (vessel/skin-bag)
पृटके:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपृटक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन (neut. loc. sg.)
पुटकेin the puṭaka (container)
पुटके:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपुटक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन (neut. loc. sg.)
मधुhoney
मधु:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन (neut. nom./acc. sg.)
एतस्मिन्in this
एतस्मिन्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन (pronoun loc. sg.)
एवindeed/just
एव:
Sambandha/Emphasis (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिपात (particle), अव्यय
कालेat the time
काले:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन (masc. loc. sg.)
तुbut/then
तु:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (adversative/contrastive particle)
यजतःof (him) sacrificing
यजतः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeVerb
Rootयज् (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ/शानच्-समासिक), षष्ठी (6th), एकवचन; ‘यजत्’ = sacrificing; gen. sg. (of the sacrificer)
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन (pronoun gen. sg.)
वैindeed
वै:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
मखेin the sacrifice
मखे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootमख (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन (masc. loc. sg.)