Shloka 18
यज्ञप्रवर्तनम् (Yajña-pravartana) — The Institution/Commencement of Sacrifice in Dvāpara
Devanagari script
तेषां भेदाः प्रतीभेदा विकल्पाश्चापि संख्याया / द्वापरे संप्रवर्त्तते विनश्यन्ति ततः कलौ
Transliteration
teṣāṃ bhedāḥ pratībhedā vikalpāścāpi saṃkhyāyā / dvāpare saṃpravarttate vinaśyanti tataḥ kalau
Translation
ان کے بھید، پرتی بھید اور تعداد کے گوناگوں اختیار دُوَاپر یُگ میں رائج ہوتے ہیں؛ پھر کَلی یُگ میں وہ مٹ جاتے ہیں۔
Word by Word
तेषाम्of them
तेषाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी/Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन (Plural), सर्वनाम (pronoun)
भेदाःdivisions
भेदाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootभेद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
प्रतीभेदाःsub-divisions
प्रतीभेदाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootप्रति-भेद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; उपसर्ग-पूर्वपद ‘प्रति’ + ‘भेद’ (determinative)
विकल्पाःalternatives/variations
विकल्पाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootविकल्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
चand
च:
समुच्चय (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात (conjunction)
अपिalso
अपि:
सम्बन्ध/निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle; also/indeed)
संख्यायाःof number/count
संख्यायाः:
सम्बन्ध (षष्ठी/Genitive relation)
TypeNoun
Rootसंख्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), षष्ठी (Genitive), एकवचन (Singular)
द्वापरेin the Dvāpara (age)
द्वापरे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootद्वापर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
संप्रवर्ततेarises/comes into operation
संप्रवर्तते:
क्रिया (Verb/Action)
TypeVerb
Rootसम्+प्र+वृत् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद (Ātmanepada)
विनश्यन्तिperish/disappear
विनश्यन्ति:
क्रिया (Verb/Action)
TypeVerb
Rootवि+नश् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद (Parasmaipada)
ततःthereafter
ततः:
काल/क्रम (Temporal sequence)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb; from there/thereafter)
कलौin Kali (age)
कलौ:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootकलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन