Shloka 36
Saṃkhyāvarta (संख्यावर्त्त): Commencement of Yajña at the Dawn of Tretāyuga
Devanagari script
तस्मान्न दानं यज्ञं वा प्रशंसंति महर्षयः / उञ्छमूलफलं शाकमुदपात्रं तपोधनाः
Transliteration
tasmānna dānaṃ yajñaṃ vā praśaṃsaṃti maharṣayaḥ / uñchamūlaphalaṃ śākamudapātraṃ tapodhanāḥ
Translation
اسی لیے مہارشی دان یا یَجْیَ کی تعریف نہیں کرتے؛ تپودھن اُنجھ ورتّی، مول پھل ساگ اور آب کا پاتر ہی کو افضل مانتے ہیں۔
Word by Word
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu (हेतु)
TypeIndeclinable
Rootतस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्यय; तस्मात्-प्रयोगः (ablatival adverb) = 'therefore/from that'
नnot
न:
Pratiṣedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (particle of negation)
दानम्gift, charity
दानम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन
यज्ञम्sacrifice, ritual
यज्ञम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन
वाor
वा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-अव्यय (disjunctive particle)
प्रशंसन्तिpraise
प्रशंसन्ति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-शंस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
महर्षयःgreat sages
महर्षयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहर्षि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
उञ्छ-मूल-फलम्roots and fruits obtained by gleaning
उञ्छ-मूल-फलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootउञ्छ + मूल + फल (प्रातिपदिकानि)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (uñchasya mūla-phalam)
शाकम्vegetables, greens
शाकम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशाक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन
उद-पात्रम्water-vessel
उद-पात्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootउदक + पात्र (प्रातिपदिकानि)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (udakasya pātram)
तपोधनाःascetics (whose wealth is austerity)
तपोधनाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतपोधन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; बहुव्रीहिः = 'tapas as wealth' (tapo dhanaṃ yeṣām)